fbpx

Khủng hoảng thịt lợn kéo dài, người Trung Quốc bắt đầu ăn… “thịt giả”

Đăng lúc: 6:26 15/10/2019 -

Từ khi xuất hiện dịch tả lợn châu Phi, khoảng 200 triệu con lợn – chiếm gần 50% tổng số lợn tại Trung Quốc – đã chết vì bệnh hoặc bị tiêu hủy. Cuộc khủng hoảng thịt lợn ảnh hưởng đến kinh tế Trung Quốc nặng nề hơn cả chiến tranh thương mại Mỹ – Trung hay bất ổn Hong Kong. Đại dịch khiến thịt lợn khan hiếm, giá cả tăng vọt tại Trung Quốc và bây giờ, người dân bắt đầu phải dùng thịt lợn giả để thay thế.

dịch tả lợn châu phi 1
Người dân tranh nhau mua thịt lợn ở siêu thị Trung Quốc

Cả nền kinh tế lao đao vì dịch tả lợn châu Phi

Trên South China Morning Post, nhà phân tích Cary Huang cho rằng chưa bao giờ thịt lợn lại đóng vai trò lớn đến thế đối với tình hình kinh tế – chính trị Trung Quốc. Kể từ dịch tả lợn châu Phi bùng phát tại Trung Quốc đến nay, thịt lợn đã trở thành tâm điểm trong các chính sách đối nội và đối ngoại của chính quyền Bắc Kinh.

Các khái niệm “chính trị thịt lợn”, “kinh tế thịt lợn” và “ngoại giao thịt lợn” lần lượt ra đời. Thực ra lý do cũng không quá khó hiểu. Thịt lợn là nguồn protein quan trọng nhất của người dân Trung Quốc. Nước này tiêu thụ tới 50% sản lượng thịt lợn toàn cầu.

Người Trung Quốc đa phần rất thích đồ nướng từ thịt lợn. Họ còn dùng thịt lợn để chế biến các đồ ăn liên quan đến thịt lợn nước cốt xương hầm, nhiều loại canh truyền thống nên chuyện đột ngột không được cung cấp thịt lợn đã tạo ra chuỗi khủng khoảng không được kiềm chế.

Trên các trang mạng xã hội Trung Quốc, gần đây xuất hiện một video 3 người phụ nữ (chưa rõ tỉnh nào) đang tranh nhau những miếng thịt lợn cuối cùng được phân phối với giá phải chăng. Video dài 53 giây ghi lại cảnh giành giật thịt lợn như người ta quyết tranh đấu “bảo vật” gây xôn xao cộng đồng thế giới.

dịch tả lợn châu phi 3
Đại dịch tả lợn lan đến tận 31 tỉnh thành của Trung Quốc

Một clip làm theo kiểu đả kích khác được đăng tải sau đó ít ngày phản ánh một góc nhìn khá hài hước về thịt lợn. Clip này cho rằng, ở Trung Quốc thời điểm hiện tại, người giàu không phải người có vàng đeo đầy cổ, tiền đầy túi hay xe cộ sang trọng, mà là người có… thịt lợn để ăn. Thịt lợn rõ ràng đang có giá trị “khó cân đo” tại đất nước tỷ dân.

Theo ước tính của các chuyên gia kinh tế phố Wall, thịt lợn là nền công nghiệp có giá trị khoảng 128 tỷ USD tại đất nước tỷ dân. Từ khi xuất hiện dịch tả châu Phi, giá thịt lợn tại Trung Quốc tăng 27% trong tháng 7 và 47% trong tháng 8, tháng 9 và tháng 10 đang dao động ở mức 30-33 NDT (4,2-4,6 USD)/kg.

Chính quyền 4 tỉnh thành đã phải xả kho dự trữ thịt lợn đông lạnh để ổn định giá cả và trấn an tâm lý người tiêu dùng. Nhưng việc này cũng chẳng thấm tháp vào đâu. Nó chỉ như đợt “cứu hoả” nho nhỏ trong cơn nóng nực vì thiếu protein của người Trung Quốc mà thôi.

Hiệp hội Thịt Trung Quốc cho biết sản lượng thịt lợn nước này sẽ sụt giảm khoảng 20% trong phần còn lại của năm 2019. Mối lo lớn hơn với chính quyền Bắc Kinh là giá cả tăng vọt, lạm phát leo thang trong thời điểm nước sôi lửa bỏng chiến tranh thương mại Mỹ – Trung diễn biến ngày càng tồi tệ và không có dấu hiệu chấm dứt, đồng NDT mất giá. 

Thịt lợn tăng giá kéo theo nhiều mặt hàng thực phẩm khác cũng trở nên khan hiếm. Vài tháng qua, giá thịt gà, bò và cừu ở Trung Quốc cũng “tăng xông” vì người tiêu dùng đổ xô mua các loại thịt khác để thay thế cho thịt lợn.

Tờ South China Morning Post phân tích, nguyên nhân của cuộc khủng hoảng này một phần đến từ những chính sách sai lầm của chính phủ Trung Quốc. Vì chiến tranh thương mại, Trung Quốc giảm mạnh nhập khẩu thịt lợn từ Mỹ và Canada, hai quốc gia không có dịch tả lợn. Nhưng họ lại tăng cường mua từ Nga, quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề dịch tả châu Phi nhất?!

dịch tả lợn châu phi 2
3 người phụ nữ tranh nhau mua miếng thịt lợn cuối cùng

Trong tháng 9 vừa rồi, ngoài việc đánh thuế giá thịt lợn nhập Mỹ lên đến 72%, Trung Quốc còn hủy đơn hàng nhập 14.700 tấn thịt lợn từ quốc gia này. Chưa dừng lại, chính quyền Bắc Kinh còn dùng thuế trừng phạt lên đậu nành Mỹ – một trong những loại thức ăn gia súc quan trọng – khiến các trang trại chăn nuôi lợn Trung Quốc lao đao.

Trước nước cờ tai hại đó, Bắc Kinh còn mắc phải những sai lầm lớn khác. Năm 2016, nước này mở chiến dịch hạn chế chăn nuôi lợn để bảo vệ môi trường. Hậu quả 150.000 trang trại nhỏ đóng cửa, nguồn cung thịt lợn giảm sút trước khi dịch bệnh bùng lên.

Người Trung Quốc đã phải dùng “thịt giả”

Trên các trang mạng xã hội Trung Quốc, tình trạng giá thịt lợn tăng cao là chủ đề gây bàn tán dữ dội. Rất nhiều người tiêu dùng Trung Quốc thể hiện sự bức xúc và lo lắng.

Mới đây, chính quyền thành phố Nam Ninh thuộc tỉnh Quảng Tây phát hành phiếu thịt lợn, quy định mỗi công dân được mua một lượng nhất định thịt lợn mỗi ngày với giá phải chăng. Thông tin này gây xôn xao trên các trang mạng xã hội Trung Quốc, bởi nó gợi nhớ lại thời kỳ tem phiếu đầy khó khăn của quốc gia này.

dịch tả lợn châu phi 1
Tem phiếu để mua thịt lợn

Chính vì sự thiếu hụt thịt lợn, các nhà “sáng chế” đã phải tìm đến các phương án cung cấp “thịt giả” ra thị trường. Gần như ngay lập tức, thịt giả được đón nhận mạnh mẽ vì đa phần người dân… nhớ mùi thịt lợn. Tuần đầu tiền của tháng 10, nhu cầu tiêu thụ “thịt giả” tại Trung Quốc tăng nhanh chóng mặt và nó được cho là giải pháp tốt cho nguồn cung thịt lợn nước này sụt giảm vì dịch tả lợn châu Phi.

“Ngoài lý do nhớ thịt lợn, người tiêu dùng Trung Quốc quan tâm nhiều hơn tới “thịt giả” có nguồn gốc thực vật vì bản thân họ cũng muốn ăn kiêng”, tờ South China Morning phân tích.

Nhà phân tích Simon Powell thuộc đơn vị nhận định kinh tế Jefferies toàn cầu thông tin, dịch tả lợn châu Phi quét sạch 20 triệu tấn thịt lợn khỏi thị trường Trung Quốc. Nguồn cung hạn chế trong khi nhu cầu lại quá lớn đã khiến  người tiêu dùng Trung Quốc tìm đến thịt giả có nguồn gốc thực vật để thay thế cũng là lẽ tất yếu.

Ngoài ra, Simon Powell cũng nêu lên các mối lo ngại về sức khỏe và môi trường cũng là yếu tố thúc đẩy nhu cầu tiêu thụ thịt có nguồn gốc thực vật tại Trung Quốc. Thịt giả được làm từ đậu phụ hay lúa mì, các loại thực phẩm quen thuộc với người Trung Quốc.

Lâu nay, lợn cũng được là một con vật biểu tượng tại Trung Quốc. Người Trung Quốc quan niệm năm Hợi là năm của sự sung túc và thịnh vượng. Nhưng 2019, năm Kỷ Hợi lại là năm Trung Quốc biến động dữ dội và thịt lợn góp phần vào những biến động đó. Thật không ngờ một ngày, các bác Trư lại trở thành nguyên nhân gây khủng hoảng sâu sắc đến nền kinh tế được nhìn nhận là mạnh số 2 thế giới!

Như Ý

Bình luận