Người Việt đầu tiên đến Nam Cực và 24 năm lo cho sức khoẻ của Mẹ Trái Đất

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 6:13 24/11/2020 |

Vào năm 2018, trên tài khoản Twitter cá nhân của cựu Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama, ông đã viết rằng Hoàng Minh Hồng là một trong những người trẻ đã “truyền cảm hứng cho ông trong năm”.

nam cực 1
Chị Minh Hồng trong lần thứ 2 trở lại Nam Cực

Năm 1997, chị Hoàng Thị Minh Hồng trở thành người đầu tiên của Việt Nam đặt chân tới Nam Cực. Được giác ngộ ở vùng đất có vẻ đẹp thần tiên như Nam Cực, 24 năm qua, chị luôn cống hiến hết mình cho một công việc “bao đồng” đầy lãng mạn và tử tế: Bảo vệ thiên nhiên môi trường, chăm lo cho sức khoẻ của Mẹ Trái Đất.

Cuộc hành xác vì “một thiên đường có thật

Chị Hoàng Thị Minh Hồng – người sáng lập và điều hành Trung tâm Hành động và Liên kết vì Môi trường và Phát triển (CHANGE) tâm sự: “Năm 1997, tôi công tác ở Báo Vietnam Investment Review. Tôi may mắn là một trong 35 người từ 25 quốc gia tham gia chương trình đến Nam Cực.

Trước khi tới Nam Cực, tôi bay sang Argentina huấn luyện 3 tuần. Chúng tôi được học đủ thứ, đặc biệt là những kỹ năng sinh tồn ở vùng đất khắc nghiệt bậc nhất địa cầu. Đối với tôi, những thứ đó quá mới. Hồi ấy tôi “nhà quê” lắm, chẳng biết gì cả, cứ thấy không vứt rác là bảo vệ môi trường rồi. Chứ còn những cái mang tầm “quốc tế” thế kia, mình có biết gì đâu.

Đối với tôi, việc huấn luyện kĩ năng sinh tồn thực sự quá vất vả. Còn các thành viên người phương Tây họ dễ dàng thích nghi hơn. Họ đã quen với các kỹ năng như leo núi bằng dây thừng, bơi xuồng cao su trong điều kiện nước xiết, đánh lửa bằng bùi nhùi hay dựng lều trong điều kiện gió mạnh. Tôi dường như vật lộn với những thứ “lần đầu tiên” ấy. Tuy nhiên, hoàn cảnh khắc nghiệt khiến mình phải cố hết sức. Tôi dần lột xác trở thành một người khác là vì thế.

Ông Robert Swan, Trưởng đoàn tổ chức cho chúng tôi đi Nam Cực là người rất biết cách truyền cảm hứng, rất đam mê và dũng cảm. Ông ấy là người đầu tiên trong lịch sử nhân loại đã đi bộ đến cả Bắc Cực và Nam Cực. Và sau 2 chuyến thám hiểm lịch sử đó, ông ấy đã kì công thuyết phục Liên hiệp quốc và các nhà tài trợ tổ chức cuộc thám hiểm Nam Cực lần đầu tiên dành cho thanh niên thế giới, để giới trẻ toàn cầu cùng lên tiếng với các nhà lãnh đạo thế giới rằng khí hậu trái đất đang nóng lên nguy hiểm. Hồi đó hầu như không có mấy ai tin vào điều đó cả. Không có ai quan tâm.

Trong chuyến đi ấy, ông Robert Swan đã truyền cảm hứng cho tôi, chắc cũng giống như tôi bây giờ nói với các bạn trẻ về con người đang tàn phá môi trường như thế nào, rồi vì sao trái đất lại nóng lên, nóng lên thì băng tan ra làm sao, rồi kêu gọi thanh niên “giải cứu” thế giới. Đoàn đi có 35 người và ông ấy đã chọn 35 người chúng tôi theo cách của ông ấy – khá kì lạ. Cũng phải tới 2 tuần sau khi tham gia đoàn, tôi mới nhận ra ông ấy muốn chọn nhóm người trẻ đa dạng hết sức có thể, để đại diện cho toàn thế giới: Người da màu, người da trắng, người giàu người nghèo, đứa học thật giỏi, đứa ít học, đa dạng các tôn giáo, nghề nghiệp, đa dạng tầng lớp xã hội, thậm chí… có cả những người đã từng nghiện ma tuý.

Ban đầu, tôi khá sốc khi biết rằng có những người từng nghiện ma túy trong đoàn. Việc họ được tham gia hành trình, góp phần chứng minh thêm một điều, rằng: Không phải cứ nghiện ma túy là ở đáy xã hội, ai cũng có thể mắc sai lầm và ai cũng có thể sửa chữa sai lầm và trở thành người có ích. Đúng là tham gia hành trình huyền thoại ấy, tôi thấy mình như bị “tẩy não” trong mọi mặt, chứ không phải chỉ vấn đề môi trường.

Ngoài sự đa dạng về thành phần hay tính cách, hồi đó ông Robert Swan cũng chọn chúng tôi theo một tiêu chí thú vị khác: Chọn người từ các quốc gia hay vùng lãnh thổ đang có hiềm khích với nhau: như Nga với Chechnia, rồi thì Serbia, Croatia với Bosnia-Herzegovina, Israel với Palestine và tất nhiên là cả những nước có chiến tranh trong quá khứ như Mỹ hay Pháp với Việt Nam. Ông ấy chọn mỗi nước tham chiến một người xong cho vào ở hết với nhau, cùng học tập và làm việc với nhau. Ông ấy muốn cho chúng tôi thấy rằng, chỉ có thanh niên mới có thể là những người sẽ bất chấp các hiềm khích chính trị để cùng giải quyết các vấn đề chung.

Ông là người lãng mạn và ưa hành động. Ông lo lắng trước hiện tượng biến đổi khí hậu và muốn làm gì đó vì sự bình an và bền vững cho loài người. Cho tới tận bây giờ, ông ấy vẫn tổ chức các chuyến thám hiểm tới Nam Cực để tiếp tục truyền cảm hứng cho hàng ngàn người trên toàn thế giới.

nam cực 2
Chị Hoàng Thị Minh Hồng cùng cộng sự tại Nam Cực

Chuyến đi khá là vất vả, việc chuẩn bị kéo dài hơn dự kiến, vì tàu bị hỏng, thành thử, hành trình tới Nam Cực bị rút ngắn chỉ còn 16 ngày. Đó cũng là  “thử thách” mở đầu trong cuộc hành trình đến Nam Cực của những người trẻ tuổi không có chút kinh nghiệm thám hiểm nào. Chúng tôi lang thang trên châu lục đó 9 ngày, đi bộ ròng rã, mệt quá lại về tàu. Vì là bảo vệ môi trường nên mỗi đứa được phát một cái can để… đi vệ sinh. Balo thì nặng trĩu vì rất nhiều đồ, vì chuyến đi đầu tiên, cũng chẳng biết cái gì cần thiết, cái gì không – nên cứ mang hết đi, nặng lắm mà mình thì bé xíu.

Các bạn Tây to cao phải xách bớt đồ hộ tôi vì nặng quá, tôi cứ ngã lên ngã xuống. Nói chung khá là mệt. Chưa kể có nhiều rủi ro, như hội chứng mù tuyết, hoặc ngón tay chân bị hoại tử vì quá lạnh. Nhưng châu lục đó thì đẹp vô cùng. Biển xanh thẳm. Băng tuyết trắng toát mênh mang tới tận chân trời.

Được thiên nhiên “giác ngộ” lẽ sống vì cộng đồng!

Nam Cực là nơi làm bạn cảm thấy rõ rệt nhất về một thế giới thật sự hoang dã, không một vết chân người. Nhưng nơi đây vẫn chịu tác động của loài người từ cách đó hàng ngàn dặm.

Ông Robert Swan đưa mọi người đi đến “tận cùng thế giới” và giao đầu bài: “Các bạn đã nhìn thấy vấn đề như vậy rồi, vậy các bạn hãy tự đưa ra giải pháp, xem các bạn có thể làm được gì cho thế giới này nhé”. Để rồi tới khi tham dự Hội nghị Thượng đỉnh về Biến đổi khí hậu, ông ấy sẽ có những câu chuyện để chia sẻ, để nói rằng 5 châu lục đều có những người trẻ đang tham gia vào “giải pháp cứu thế giới”.

Thật ra tôi nghĩ giải pháp của chúng tôi đưa cũng không giải quyết được nhiều đâu. Cơ bản là chúng tôi được giác ngộ và có ý thức hành động. Bọn tôi, đến giờ vẫn liên lạc với nhau, hỗ trợ động viên nhau đi tiếp con đường khó khăn này. Ngay sau chuyến đó, về Việt Nam tôi cũng bỏ việc và đi theo con đường mà “Nam Cực” đã giác ngộ mình. Tôi thấy cuộc đời thật là vô nghĩa, nếu như mình không chịu thay đổi nhận thức và làm một việc gì đó cho môi trường.

nam cực 3
Chị Hoàng Thị Minh Hồng trả lời phỏng vấn Tuổi trẻ Đời sống

Khi đi Nam Cực, tôi ám ảnh nhất là bị say sóng. Để đến được Nam Cực, tàu phải đi qua một trong những vùng biển nguy hiểm nhất thế giới là Drake Passage – nơi gặp nhau giữa Đại Tây Dương và Thái Bình Dương. Chỗ đó thì thường xuyên có bão tố, gió xoáy và sóng biển rất dữ dội, đã có rất nhiều tàu thuyền chìm ở đó. Nói vậy không phải để khoe gì hết, mình đi qua đó thì say sóng “toàn tập”, sống dở chết dở. Hồi đó, tôi còn liều mạng không uống thuốc chống say để xem mình có thể chịu đựng được đến đâu.

Một trong những điều làm mình suy nghĩ tới nhiều năm sau là: Vì sao khổ sở mệt mỏi thế này mà ông Robert Swan năm nào cũng đi đi lại lại để đưa thêm nhiều người trẻ đến Nam Cực? Quả thế, nói ra sợ chẳng ai tin, nhưng mà, sau những ngày ở miền đất đẹp như cõi thần tiên ấy trở về, tôi nhận ra rằng: Có thể, cuộc đời mình bây giờ mới chỉ bắt đầu. Phải bắt đầu lại từ đầu. 

Bao năm qua, mỗi khi tôi nói về sứ mệnh “cứu thế giới”, nghe thì có vẻ hơi hâm hâm nhưng tôi nói thế để có thể động viên chính mình và những bạn trẻ tin vào điều đó. Nhiều lúc thấy làm những việc bao đồng này không thể không “điên”; những tác động quá kinh khủng của loài người lên hành tinh này đôi lúc cũng đã khiến tôi và các bạn trẻ quanh tôi thấy nản. Song, cái sứ mệnh “cứu thế giới” đã làm chúng tôi tiếp tục nỗ lực một cách chân thành nhất.

Trần Quân

Bình luận

Bạn có thể quan tâm