fbpx

Những chuyện bí ẩn nơi vùng Đồng Tháp Mười (kỳ 3)

Đăng lúc: 10:54 13/09/2019 -

Khu di tích Gò Tháp hay còn gọi là căn cứ địa Gò Tháp từ lâu được xem là “kho báu quốc gia” vì ẩn chứa nhiều câu chuyện, truyền thuyết huyền hoặc, kỳ bí cách đây hàng trăm, hàng ngàn năm.

Truyền thuyết về những kho vàng bí ẩn dưới nền căn cứ địa Gò Tháp
Đường vào Khu di tích Quốc gia đặc biệt Gò Tháp

Kỳ 3: Truyền thuyết về những kho vàng bí ẩn dưới nền căn cứ địa Gò Tháp

Vào vùng đất bí ẩn linh thiêng Gò Tháp

Khu di tích Gò Tháp thuộc địa phận ấp 3, xã Tân Kiều, huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp. Ông Sáu Triều (người dân cố cựu xứ Tháp Mười) kể, từ lúc còn nhỏ xíu ông đã nghe các bậc bô lão, ông bà cha mẹ căn dặn khi vào khu vực di tích Gò Tháp chớ có dại mồm dại miệng ăn nói lung tung, sẽ bị thần linh và các “quan lớn” quở phạt.

Hỏi ông Sáu Triều, thần linh trên những vùng đất hoang vu kỳ bí thì không thể phủ nhận, nhưng “các quan lớn” là ai mà cũng trách phạt những người dại miệng dại mồm, lão nông này nghiêm sắc mặt nói: “Quan lớn là 2 vị anh hùng ngày xưa từng lập căn cứ kháng chiến chống Pháp ở ngay tại khu vực Gò Tháp từ năm 1864 đến năm 1866. Đó là ông Thiên hộ Võ Duy Dương và Đốc binh Nguyễn Tấn Kiều. Trong khu di tích hiện nay có đền thờ các “quan lớn” và mộ cụ Đốc binh, linh thiêng lắm”.

Tại khu di tích Gò Tháp, ngoài đền thờ 2 vị anh hùng Thiên hộ Dương và Đốc binh Kiều, nằm xen giữa rừng cây cổ thụ, còn có nhiều công trình văn hóa tâm linh bề thế như Chùa Tháp Linh cổ tự, miếu bà Chúa Xứ Thánh Mẫu, miếu Hoàng Cô… Đặc biệt, trong khu Gò Tháp còn có những tòa mái che xây dựng được kiên cố, bề thế để bảo vệ những công trình khảo cổ đã được phát lộ.

Ông Sáu Triều dẫn chúng tôi đến đống gạch đá đổ nát, rêu phong, nằm trên 1 gò đất thấp. Theo ông Sáu, đây chính là dấu tích còn lại khiến vùng này mang tên Gò Tháp và Tháp Mười. Ông Sáu kể, hồi nhỏ ông nghe ông bà xưa thuật lại là khi 2 vị Thiên hộ Dương và Đốc binh Kiều vào vùng rừng tràm lau sậy hoang vu này xây dựng căn cứ kháng chiến thì phát hiện 1 gò đất pha cát cao khoảng 7m, đỉnh gò dài trên 500m, rộng hơn 300m.

Trên đỉnh gò có dấu tích 1 ngôi tháp đổ nát nên ông Thiên hộ Dương gọi là Vãng Tháp và từng sử dụng tên này trong báo cáo tình hình quân cơ gửi vua Tự Đức vào năm 1865. Nhưng sau đó ông Thiên Hộ lại bỏ 2 chữ Vãng Tháp mà đổi tên khu này thành Tháp Mười, bởi lẽ ông nghe cư dân bản xứ nói ngày xưa nơi đây có ngôi tháp cổ 10 tầng đã sụp đổ, điêu tàn theo thời gian.

Truyền thuyết về những kho vàng bí ẩn dưới nền căn cứ địa Gò Tháp 1
Tàn tích đổ nát của tòa tháp 10 tầng do chính quyền Ngô Đình Diệm xây dựng bị đánh sập vào cuối năm 1959

“Chuyện tòa tháp 10 tầng đó tui chỉ nghe ông bà kể lại. Còn ngôi tháp 10 tầng cao 36m ở trên gò này có thật 100%. Ngôi tháp này được chính quyền Ngô Đình Diệm cho xây dựng năm 1956, mô phỏng theo kiểu dáng của tháp chùa Thiên Mụ ngoài Huế, được đặt tên là “Viễn vọng đài”, có nhiệm vụ quan sát, khống chế hoạt động toàn khu vực Đồng Tháp Mười. Đêm 4/1/1960, đặc công tiểu đoàn 502 của quân Giải phóng miền Nam đã dùng thuốc nổ đánh sập ngôi tháp”, ông Sáu kể.

Những “kho vàng” trong phế tích

Hỏi ông Sáu Triều có biết chuyện dân gian đồn đại là từ lâu vùng Gò Tháp ẩn chứa những kho vàng bí mật hay không, ông lão cười cười, nói: “Tui cũng có nghe những chuyện này, nhưng thực hư ra sao thì khó nói lắm. Ngay tại khu Gò Tháp, hiện nay vẫn còn 1 địa danh được mọi người gọi là Đìa Vàng”. Theo ông Sáu, Đìa Vàng nằm ở phía Bắc khu di tích Gò Tháp, cách khu miếu Bà Chúa Xứ Thánh Mẫu hơn 500m, nhưng hiện nay lau sậy mọc um tùm.

Đìa Vàng thật ra là 1 đoạn mương nước nhỏ được người dân đào mở rộng để trữ nước trong mùa khô vào những năm 1970. Khi đào ao, người ta tìm thấy rất nhiều mảnh vàng mỏng, mạt vàng và các vật trang sức bằng vàng nằm sâu trong lòng đất nên mới gọi là Đìa Vàng. Sau khi đào Đìa Vàng, người dân tiếp tục đào thêm 1 ao lấy nước cách Đìa Vàng khoảng 500m thì phát hiện dưới lòng đất có hơn 10 pho tượng Phật bằng gỗ, nên khu vực này được đặt tên là Đìa Phật.

Ông Sáu Triều cho hay, chuyện ly kỳ nhất ở Gò Tháp vẫn là truyền thuyết về 1 kho vàng khổng lồ được chôn giấu ngay dưới nền đại đồn kháng chiến của 2 ông Thiên hộ Dương và Đốc binh Kiều. Câu chuyện về kho vàng này đã dẫn đến việc trước đây có nhiều người vào khu vực này để đào bới tìm kiếm, nhưng đến nay chưa có ai lấy được kho vàng này.

“Tui nghe kể trước đây có người còn đem máy móc hiện đại vào khu vực di tích đại đồn Gò Tháp tìm kiếm kho vàng, nhưng không có kết quả. Sau nhiều lần máy móc tự nhiên hư hỏng, công nhân thì bệnh tật bất ngờ”, ông Sáu kể.

Truyền thuyết về những kho vàng bí ẩn dưới nền căn cứ địa Gò Tháp 2
Miếu bà Chúa Xứ Thánh Mẫu gần bên Đìa Phật, Đìa Vàng

Theo ông Võ Tấn Nghĩa (cán bộ Ban Quản lý khu di tích Gò Tháp), từ xưa những truyền thuyết đồn đại về kho vàng ở Gò Tháp chỉ là chuyện lưu truyền dân gian. Tuy nhiên, các nhà khảo cổ học từ TP. HCM xuống đây đào thám sát và tìm thấy nhiều hiện vật bằng vàng tại nhiều địa điểm khác nhau trong khu di tích này là có thật. Ngay tại Đìa Phật, Đìa Vàng, năm 2013 các nhà khảo cổ đã phát hiện được nhiều hiện vật gồm đá, gạch, ngói, gốm nung, mảnh vàng, sợi vàng, xâu chuỗi thủy tinh, tượng Phật cổ bằng gỗ…

Các cán bộ của Ban Quản lý di tích Quốc gia đặc biệt Gò Tháp cho biết, trong 2 đợt khai quật khảo cổ vào các năm 1984 và 1993, lúc đầu những nhà khảo cổ đã phát hiện 9 phế tích nghi là mộ cổ. Những phế tích này được xây dựng với quy mô khá lớn, có khuôn viên bao quanh, vật liệu chủ yếu là gạch. Ở trung tâm phế tích có xây 1 trụ hình khối vuông cao từ 5 – 11 lớp gạch, mỗi lớp có 4 viên gạch xếp thành hình vuông, có chừa lỗ ở giữa. Trong lỗ, phần bên trên được lấp bằng cát xám có chất kết dính, phần bên dưới là cát trắng mịn có lẫn than tro.

Khi khai quật, các nhà khảo cổ còn thu được nhiều hiện vật bằng vàng, đá quý, nên lúc đầu nghi đó là đồ tùy táng của người chết. Những hiện vật bằng vàng này gồm các nhẫn vàng, lá vàng dát mỏng, có loại hình chữ nhật, hình tứ giác, hình tròn, nửa hình tròn… có kích thước nhỏ. Trên bề mặt các lá vàng đều có chạm dập các hình trang trí là con người, các loại động vật, thực vật và các loại vật thể như bánh xe, đinh ba, vũ khí hay vật cầm tay của các vị thần linh. Nhưng sau khi nghiên cứu kỹ, các nhà khảo cổ khẳng định: các phế tích không phải là mộ cổ mà chính là đền thờ thần của người Phù Nam xưa.

Những chuyện bí ẩn nơi vùng Đồng Tháp Mười (kỳ 2)

“Người ta đào nát cả cánh đồng và tìm được nhiều vàng, nhưng tuyệt nhiên không có bất kỳ dấu tích đền đài, miếu mạo hoặc khu dân cư ngày xưa”, ông Linh nói.

Ông Võ Tấn Nghĩa, cán bộ Ban Quản lý khu di tích Quốc gia đặc biệt Gò Tháp, kể: “Sau khi nghe thông tin người dân tìm thấy nhiều hiện vật bằng vàng ở khu Đìa Vàng năm 1978, vào các năm 1984, 1996 và 2013 những nhà khảo cổ của Viện Khoa học xã hội tại TP. HCM tiếp tục đào thám sát 2 khu vực Đìa Phật, Đìa Vàng và phát hiện thêm 1 phế tích trong khu vực này”.

Phế tích này xây bằng các loại gạch cổ kích thước lớn nhỏ khác nhau, nhưng được xác định không phải đền thờ mà là 1 khu dân cư. Tại di tích này, các nhà khảo cổ tìm thấy thêm nhiều mảnh vàng sợi nhỏ, xâu chuỗi bằng thủy tinh. Đáng chú ý là tại đây ngoài các hiện vật bằng vàng, gạch ngói, đất nung, mảnh vàng, chuỗi thủy tinh… các nhà khảo cổ đã phát hiện hơn 20 bức tượng Phật bằng gỗ và một số tượng đá. Đặc biệt, tại Đìa Vàng các nhà khảo cổ đã phát hiện 1 tượng Phật cổ bằng gỗ cao 123cm rất có giá trị, sau đó được bổ sung vào kho tàng hiện vật độc đáo của khu di tích Gò Tháp.

Theo ông Nghĩa, với hơn 300 hiện vật bằng vàng xuất lộ, khu di tích Gò Tháp đã cung cấp 1 bộ sưu tập di vật độc đáo, có ý nghĩa rất quan trọng trong việc nghiên cứu nến văn hóa Óc Eo cổ xưa. “Những lá vàng, hiện vật bằng vàng được tìm thấy phần lớn đều có trọng lượng từ 2,7 phân đến 3,4 phân. Nhưng đây được xem là bộ sưu tập hiện vật có chất lượng nghệ thuật và giá trị khoa học đặc biệt quý hiếm, là hiện vật gốc độc bản, tiêu biểu cho nghệ thuật chạm khắc vàng của nền văn hóa Óc Eo xưa, nên gọi là… kho báu cũng không ngoa”, ông Nghĩa khẳng định.

Theo Phó giáo sư- tiến sĩ Đặng Văn Thắng (Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP. HCM), các kết quả nghiên cứu cho thấy toàn bộ các phế tích đền đài và hiện vật cổ xưa ở Gò Tháp đều phục vụ cho việc thờ cúng thần Mặt Trời, thần Vishnu và thần Shiva có nguồn gốc từ Ấn Độ giáo, là nền văn hóa ảnh hưởng rất lớn đến văn hóa Óc Eo của Vương quốc Phù Nam xưa. Các hiện vật bằng vàng cổ xưa thu giữ được ở Gò Tháp là xứng đáng là những báu vật, nhưng quý giá nhất tại khu vực này chính là 2 hiện vật đã được Chính phủ công nhận “bảo vật Quốc gia”.

An Hòa

Bình luận