“Cát tặc” lộng hành trên sông Hàm Luông (kỳ 1)

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 7:28 01/06/2019 |

Phát hiện phương tiện của PV, 2 ghe canh đường đeo bám quyết liệt. Khi phương tiện của chúng tôi quyết định dừng lại phía bờ huyện Mỏ Cày Bắc, một gã canh đường áp sát dùng đèn soi tận trong mui ghe truy tìm chúng tôi và tỏ vẻ muốn truy sát tài công…

2 tàu sắt hút cát lậu từ sông Hàm Luông
2 tàu sắt hút cát lậu từ sông Hàm Luông

Kỳ 1: Băng nhóm cát tặc hung hãn tung hoành tại sông Hàm Luông

Hình thành băng nhóm kiểu “tập đoàn” để ăn cắp cát

Dọc theo tuyến sông Hàm Luông đoạn từ mỏ cát An Hiệp (hiện mỏ này đã đóng cửa, không còn phép hoạt động) đến chân cầu Hàm Luông là điểm nóng cát tặc. Đoạn sông này thuộc địa bàn giáp ranh huyện Mỏ Cày Bắc, huyện Châu Thành và TP. Bến Tre (cùng thuộc tỉnh Bến Tre), qua các xã Thanh Tân, Tiên Thủy, An Hiệp, Sơn Hòa và xã Mỹ Thành. Vào các buổi chiều, lúc chập choạng tối, dựa theo nguồn tin cảnh giới rằng “hôm nay không có động” (ý nói không có lực lượng chức năng đi tuần tra – PV), tuyến sông này lập tức dày đặc các phương tiện ăn cắp cát. Chúng tôi nhẩm đếm chỉ một khúc sông ngang chợ xã Sơn Hòa và vàm sông Mỹ Thành có gần 20 tàu gỗ loại 20 – 40m3, tàu sắt 80 – 100m3 đang cật lực hút cát. Lúc phương tiện của PV di chuyển, do không thấy dấu hiệu khả nghi nên giới “cát tặc” cứ ung dung thả vòi hút đầy cát mới lần lượt nổ máy rời đi.

Những tàu sắt khối lượng lớn loại 100 – 600m3 thì chờ đêm khuya, khi không còn canô của Cảnh sát Môi trường tỉnh Bến Tre và Công an huyện Mỏ Cày Bắc… tuần tra, mới lao ra sông hút cát trộm. Lưu thông trên sông Hàm Luông vào ban ngày sẽ dễ thấy có hàng chục chiếc tàu sắt, ghe gỗ, từng cặp đôi đậu san sát nhau cạnh bờ. Nhóm thanh niên chuyên hút cát thuê ngủ mê mệt do phải thức trắng đêm. Mỗi nhóm chừng 6 – 8 tàu hút cát, trang bị 1 ghe nhỏ neo kề cận. Đó là các phương tiện chuyên đeo bám cảnh giới trên sông.

Tại điểm nóng này có 3 “tập đoàn” hút cát được liên kết, ăn theo với nhiều tàu sắt, ghe gỗ. Có máu mặt phải kể tới nhóm tàu sắt hút cát của ông chủ Chi nhánh Công ty CP Tư vấn thiết kế đầu tư xây dựng Sông Lam (gọi tắt là Công ty Sông Lam). Ông này có 1 hầm cát rộng gần 1ha cách cầu Hàm Luông khoảng hơn 500m (phía bờ xã Thanh Tân, huyện Mỏ Cày Bắc) cùng 3 tàu sắt công suất lớn. Ngoài ra còn nhóm của ông Đen với những tàu sắt trên 100m3 và nhóm tàu sắt của ông Phong (chủ cây dầu) xã Thanh Tân, giới “cát tặc” quen gọi là Phong dầu. Liên kết theo các nhóm là hàng chục ghe gỗ khác…

1 tàu sắt hút cát trên 100m3 bị PV ghi hình trong đêm
1 tàu sắt hút cát trên 100m3 bị PV ghi hình trong đêm

Cũng tuyến sông Hàm Luông, tại địa phận huyện Giồng Trôm (tỉnh Bến Tre), các xã nổi tiếng bị “cát tặc” hoành hành là Phước Long, Hưng Phong, Thạnh Phú Đông, Hưng Lễ… Một người dân bức xúc kể vanh vách tên của hàng loạt chủ ghe nhiều năm qua đã tập hợp lại kiểu “tập đoàn” để ngoại giao chung chi, né cảnh bị bắt, phạt vạ… Thậm chí người dân cho biết, có hôm canô cơ quan chức năng đi bắt cát đậu ngay tại đểm nóng, nhưng ghe hút cát vẫn hút ung dung. Nếu có trường hợp bị bắt là do nhóm này “chơi xỏ” nhóm kia hoặc những “cát tặc” hoạt động đơn lẻ, không tham gia nhóm liên kết…

Những nhóm liên kết có mối quan hệ tốt để hành nghề như: nhóm của ông Dũng què, ông Phương, Bảo Xuyên… đa số ngụ ở xã Phước Long. Các nhóm này tập hợp khoảng 20 ghe gỗ loại từ 10m3 đến trên 30m3. Cậu ruột của một Phó Công an xã cũng có nhiều phương tiện hút cát và có cả hầm chứa cát tại xã này. “Hiện nay trên sông Hàm Luông không còn mỏ cát nào được cấp phép, giá cát san lấp tăng gần gấp đôi và tất cả những đội ghe hành nghề cát đều phải đi ăn cắp” – giới “cát tặc” nhìn nhận.

Bị truy đuổi trên sông như phim hành động!

Trước và sau những ngày nghỉ lễ 30/4, 1/5, chúng tôi dùng nhiều loại phương tiện, nhiều lần đi trên đoạn sông Hàm Luông từ khu công nghiệp An Hiệp đến cầu Hàm Luông, ghi nhận hễ có lực lượng đi tuần tra thì cả tuyến sông lặng thinh. “Cát tặc” biết trước và biết chính xác thời điểm lực lượng đi tuần, có thể thông tin rò rỉ từ trong nội bộ. Nghi vấn có cả mối quan hệ “bảo kê”, vì các “trùm cát” tại địa phận này “ngoại giao” rất dữ, nhất là Công ty Sông Lam!

1 tàu gỗ hút cát rút vòi tháo chạy khi bị PV ghi hình vào chiều 2/5 trên sông Hàm Luông
1 tàu gỗ hút cát rút vòi tháo chạy khi bị PV ghi hình vào chiều 2/5 trên sông Hàm Luông

Điều ngạc nhiên là số ghe canh đường của nhóm ông Đen, ông Phong “dầu” và Công ty Sông Lam… quần đảo nhiều hơn gấp chục lần so với canô tuần tra của công an. Ít nhất 3 phương tiện ghe canh đường có mặt túc trực cả ngày lẫn đêm trên sông. Chiều 1/5, khi PV rảo phương tiện để quan sát trên sông Hàm Luông, xuất hiện 1 ghe canh đường do 1 thanh niên lực lưỡng cầm lái, vòng qua vòng lại đeo bám theo. Khi phương tiện của chúng tôi tiến thẳng về phía khu công nghiệp An Hiệp, chiếc ghe canh đường lập tức giảm tốc độ và tấp vào trạm dầu của ông Phong.

Trước đó vài ngày, chúng tôi đánh liều công khai ghi hình nạn cát tặc. Khoảng 21 giờ đêm, khi phát hiện phương tiện của PV xuôi ngược mấy vòng trên sông để ghi hình, 2 ghe canh đường (1 ghe trùm bạt kín) đeo bám quyết liệt với khoảng cách rất gần trong suốt 1 giờ liền. Bọn chúng truy tận cùng bằng đèn pin tầm xa (đội đầu). Khi phương tiện của chúng tôi quyết định dừng lại phía bờ huyện Mỏ Cày Bắc, một gã canh đường áp sát dùng đèn soi tận trong mui ghe truy tìm chúng tôi và tỏ vẻ muốn truy sát tài công. Để giải vây cho tài công, PV buộc phải chơi bài cuối cùng, bật đèn flash chụp ảnh trực diện. Lúc này tay lái ghe canh đường hung hãn liền tăng ga lao đi. Không lâu sau đó, 1 ghe canh đường khác và chiếc ghe canh đường lúc nãy bất ngờ quay lại tiếp tục dùng đèn rọi vào chúng tôi ở khoảng cách xa hơn.

Quyết định phải ghi hình bằng được ngay trong đêm, chúng tôi nán lại trên sông. Cuối cùng 1 tàu sắt hút cát trên trăm mét khối cát đã lọt vào ống kính của chúng tôi. Trên tàu sắt bị ghi hình có 3 đối tượng “cát tặc”. Đối tượng điều khiển tàu liền gọi điện thoại báo tin cho chủ biết, đồng thời nổ máy hết tốc lực để tháo chạy. Bất ngờ chiếc tàu ăn cắp cát bị tắt máy, đành thả trôi giữa sông. Ghi hình xong, phương tiện chở PV rời khỏi hiện trường. 3 tay “cát tặc” trên tàu chắc chắn sẽ thở phào nhẹ nhõm và thắc mắc vì sao tàu mình không bị bắt, vì tưởng PV là lực lượng chức năng! Đêm đó dù bọn canh đường rất hung hãn nhưng xem như đã không hoàn thành nhiệm vụ cảnh báo.

Thực hiện loạt phóng sự này, chúng tôi muốn nêu lên một thực trạng “loạn cát tặc” tại điểm nóng cách không xa và thậm chí ngay cạnh chân cầu Hàm Luông. Vì sao cát tặc vẫn ung dung và ngày càng mở rộng thế lực? Vì sao chính quyền tỉnh Bến Tre không lập những chốt canh cố định và thanh tra giám sát từ nguồn dư luận? “Có nạn chung chi “bảo kê”, cát tặc mới dám lộng hành như vậy?”, một người dân bức xúc.

Cuộc chiến chống cát tặc không cân sức ở Bến Tre

Hầu hết các mỏ cát trên địa bàn tỉnh Bến Tre đều đã đóng cửa vì trữ lượng cát bị khai thác gần như cạn kiệt. Trong khi đó nhiều địa chỉ khác dọc theo các tuyến sông (nơi không quy hoạch mỏ) vẫn còn cát và đang trở thành những điểm cực nóng. Tại các điểm nóng, thời gian gần đây lại có nhiều biểu hiện đáng nghi vấn trong công tác quản lý, xử lý… 

Huy Phương

Bình luận

Bạn có thể quan tâm