fbpx

Chuyên gia nghiên cứu tội phạm học tiết lộ cách giúp tiệm vàng, ngân hàng không bị cướp tấn công

Đăng lúc: 9:19 27/09/2018 -

“Địa chỉ” ưa thích của những kẻ “khát tiền”

– PV: Với tư cách là người có nhiều năm nghiên cứu về hoạt động của tội phạm, xin hỏi ông: Tại sao bây giờ nạn cướp tiệm vàng và các cơ sở tín dụng, ngân hàng lại nhiều và manh động đến thế?

– Đại tá, PGS.TS Đỗ Cảnh Thìn: Trước hết, các tiệm vàng, các cơ sở tín dụng, ngân hàng là nơi thường xuyên, liên tục tập trung một lượng lớn tiền, vàng. Đấy chính là “địa chỉ”, là “đích ngắm” quan trọng nhất, “ưa thích” nhất mà các đối tượng phạm tội, những kẻ đang rất “khát tiền” bằng con đường bất chính nhằm vào.

Thứ hai, đặc tính cơ bản của loại tội phạm cướp tài sản là “dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc hoặc có hành vi khác làm cho người bị tấn công lâm vào tình trạng không thể chống cự được nhằm chiếm đoạt tài sản”. Điều đó đã nói lên tính manh động, nguy hiểm của loại tội phạm này. Mặt khác, do các tiệm vàng, cơ sở tín dụng, ngân hàng thường có nhiều người (quản lý, giao dịch, bảo vệ…); tính chất bảo vệ của các cơ sở này cũng khác (quan trọng) với các cơ sở buôn bán, dịch vụ khác; lượng tài sản ở các địa chỉ này cũng rất lớn nên các đối tượng gây án thường rất manh động, nguy hiểm hơn các loại tội phạm xâm phạm sở hữu khác.

Đại tá, PGS.TS Đỗ Cảnh Thìn

Thứ ba, việc xảy ra nhiều hay ít vụ cướp tiệm vàng, ngân hàng, cơ sở tín dụng còn tùy vào từng thời gian, thời điểm, do nhiều yếu tố khách quan và chủ quan như ý thức cảnh giác và tự bảo vệ của các cơ sở này; tình hình hoạt động của tội phạm trong những thời điểm cụ thể; công tác phòng ngừa, đấu tranh, xử lý tội phạm của các cơ quan bảo vệ pháp luật…

Các chủ tiệm vàng, ngân hàng, cơ sở tín dụng cần làm gì để tự bảo vệ mình, theo ông?

Tự bảo vệ mình là điều quan trọng nhất trong việc phòng, chống tội phạm. Đặc biệt, với tội phạm cướp tài sản nhằm vào ngân hàng, tiệm vàng thì việc tự bảo vệ mình mang tính quyết định nhất. Các cơ sở này phải luôn có tinh thần cảnh giác, phải đặt ra tình huống có thể bị tội phạm tấn công bất cứ lúc nào. Khi đã có ý thức cảnh giác như vậy thì ắt sẽ tìm ra các biện pháp phòng, chống hiệu quả.

Qua nghiên cứu, chúng tôi thấy có một số điều mà các tiệm vàng, cơ sở tín dụng, ngân hàng có thể tham khảo. Đó là phải thường xuyên giáo dục, nhắc nhở mỗi thành viên (gia đình, cơ quan, nhân viên…) ý thức cảnh giác trước các thủ đoạn của tội phạm, trang bị cho họ những kỹ năng xử lý các tình huống bất lợi xảy ra khi bị tội phạm tấn công. Thiết kế, bố trí nơi giao dịch, nơi để tiền, vàng (két đựng tiền, quầy trưng bày, kho chứa tiền, hàng…) đảm bảo an toàn, hạn chế đến mức thấp nhất đối tượng có thể tiếp cận cũng như khống chế nhân viên.

Vụ nổ súng cướp ngân hàng tại Khánh Hòa

Chú trọng các biện pháp bảo vệ mang tính chủ động như cửa khóa an toàn, nhiều lớp. Lưu ý tới các cửa sổ, cửa tum, cột điện, cành cây… ở xung quanh cơ sở kinh doanh nhằm hạn chế khả năng đối tượng có thể đột nhập từ nhiều hướng. Trang bị các thiết bị bảo vệ như hệ thống báo động tự động, lắp đặt hệ thống camera giám sát có kết nối với công an cơ sở. Sử dụng lực lượng bảo vệ công khai (có sức khỏe tốt, được tập huấn, trang bị những kiến thức, kỹ năng phát hiện, xử lý khi xảy ra trộm cướp, được trang bị những công cụ hỗ trợ cần thiết). Chủ tiệm vàng, lãnh đạo các ngân hàng và tổ chức tín dụng cần thường xuyên phối hợp với lực lượng công an cơ sở trong việc bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn; phát hiện, thông tin, tố giác tội phạm kịp thời…

Lối sống thác loạn, lười lao động và nạn trộm cướp

Có phải sự phân biệt giàu nghèo ngày càng lớn, sự ảnh hưởng bởi lối sống thác loạn “không biết đến ngày mai” rồi các loại ma túy làm cho một bộ phận giới trẻ đang dần không kiểm soát nổi hành vi nên dẫn đến việc xông vào các “ổ tiền” và cướp bóc?

– Sự phân tầng xã hội ngày càng mạnh, khoảng cách giàu nghèo ngày càng lớn, đó cũng là qui luật của kinh tế thị trường. Điều này cũng có những tác động, ảnh hưởng đến một bộ phận dân chúng, nhất là những đối tượng lười lao động, thích hưởng thụ, nhận thức xã hội hạn chế và ý thức pháp luật thấp, có quan niệm sai lầm về giá trị sống… Họ sẵn sàng phạm tội, bất chấp hậu quả đối với bản thân, gia đình và xã hội chỉ để thỏa mãn nhu cầu cá nhân, sống thác loạn, không biết đến tương lai, mắc các tệ nạn xã hội như cờ bạc, mại dâm, ma túy… Từ đó, họ sa chân vào con đường tội lỗi. Đã có không ít bài học đau lòng và sự trả giá cho lối sống và hành vi tiêu cực, lệch chuẩn đó. Đây cũng là vấn đề mà xã hội rất quan tâm, lo lắng.

Các đối tượng táo tợn cướp tiệm vàng ở Sơn La ngày 20/9

Có phải nguyên nhân là vì chúng ta chưa kiểm soát chặt việc mua – bán vũ khí nóng, các đối tượng cầm súng vào khống chế các nạn nhân quá dễ dàng? Phóng viên chúng tôi đã nhập vai và giao dịch mua súng theo đúng nghĩa một cách quá “ngon lành” (tất nhiên chúng tôi không nhận hàng để rồi mình trở thành người vi phạm trước). Ý kiến của ông thế nào về điều này?

– Đó cũng chỉ là một phần của vấn đề này. Thực ra, việc quản lý vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trong những năm qua các cơ quan chức năng và chính quyền các cấp đã triển khai khá mạnh và thu được những kết quả đáng ghi nhận. Tuy nhiên, trong bối cảnh xã hội phát triển hiện nay, nhất là sự mở cửa, hội nhập và sự bùng nổ của công nghệ thông tin như internet, mạng xã hội… thì việc quản lý và kiểm soát vũ khí, vật liệu nổ không hề dễ dàng. Mặt khác, hoạt động của tội phạm cũng ngày càng tinh vi, xảo quyệt, đa dạng, phức tạp hơn nên thực trạng một số đối tượng mua bán, trao đổi, chế tạo vũ khí, vật liệu nổ cũng diễn biến phức tạp hơn, khó kiểm soát hơn.

Vậy để diễn ra tình trạng này, lỗi thuộc về ai? Và chúng ta làm thế nào để chấn chỉnh tình trạng này? Có sự buông lỏng quản lý không? Có lỗi của các chủ tiệm vàng, cơ sở tín dụng, ngân hàng không có phương án bảo vệ chính mình chặt chẽ hơn không? Nếu tình trạng manh động này cứ tràn lan, tai ương đến không chỉ các chủ tiệm vàng, ngân hàng mà tất cả những người đang sở hữu tài sản khác, thì điều gì sẽ chờ đợi chúng ta ở phía trước?

– Vâng, câu hỏi này phần nào cũng chính là câu trả lời mà mỗi chúng ta đều rút ra từ thực tiễn nếu nạn cướp tiệm vàng, ngân hàng tiếp tục xảy ra phức tạp. Mặc dù vậy, như trên chúng ta đã bàn thì điều quan trọng nhất để ngăn chặn, hạn chế tình trạng này là ý thức tự phòng ngừa, tự bảo vệ của mỗi người, mỗi cơ sở kinh doanh, dịch vụ… Chúng ta tin rằng tình trạng cướp các tiệm vàng, các phòng giao dịch của ngân hàng cũng chỉ mang tính đơn lẻ, có tính thời điểm ở một số địa bàn nào đó chứ không thể diễn ra tràn lan được. Tuy nhiên, để ngăn chặn tình trạng này hiệu quả thì công tác quản lý nhà nước, quản lý xã hội, hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm ngày càng phải được nâng cao. Mỗi người dân có ý thức tôn trọng pháp luật, tự giác tham gia phòng ngừa, đấu tranh, ngăn chặn tội phạm thì sẽ bảo đảm sự bình yên của xã hội.

Trần Quân

Bình luận