Bao giờ dịch Covid-19 giai đoạn 2 thoái lui?

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 6:34 11/08/2020 |

Các chuyên gia dịch tễ cho rằng, dịch Covid-19 tái bùng phát lần thứ 2 không dễ chấm dứt vì sự lan tỏa trong cộng đồng rất lớn. Liệu 14 ngày nữa, dịch có thoái lui? Hãy cùng nghe phân tích của PGS, TS Nguyễn Huy Nga, nguyên Cục trưởng Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế, Trưởng khoa Y tế Công cộng và Điều dưỡng, Đại học Quang Trung.

dịch covid-19 giai đoạn 2 1
PGS.TS Nguyễn Huy Nga

– Phóng viên: Nhiều ca mắc Covid-19 tại Đà Nẵng đánh dấu giai đoạn 2 của dịch tái bùng phát tại Việt Nam. Ông đánh giá thế nào về tình hình dịch đang diễn biến khá phức tạp này?

– PGS, TS Nguyễn Huy Nga: Việc phát hiện cùng lúc nhiều ca bệnh khiến chúng ta có cảm giác bệnh lây lan nhanh nhưng thực tế đã có sự lây lan âm ỉ trong cả tháng 7.

Hiện nay, dịch Covid-19 giai đoạn 2 đang diễn biến phức tạp, những ca lây lan ban đầu chủ yếu liên quan đến các bệnh viện. Số người được phát hiện mắc Covid-19 đang tăng lên từng ngày, trong đó có nhiều người bệnh nặng, người cao tuổi, người có bệnh lý nền kèm theo thì khả năng tử vong rất cao.

Tôi cho rằng, giai đoạn này việc tìm F0 chỉ phục vụ mục đích nghiên cứu khoa học còn chống dịch không còn ý nghĩa nhiều nữa vì hiện nay bệnh đã lan rộng. Chúng ta không thể tầm soát được 90 triệu dân xem ai có mầm bệnh trong người.

Có thể có những người mang mầm bệnh đi lại trong cộng đồng mà chúng ta không biết được vì họ không có triệu chứng bệnh. Việc quan trọng bây giờ là khi có ca bệnh phải khống chế, bao vây ca bệnh đó và xét nghiệm những người có liên quan dịch tễ, có nguy cơ lây bệnh cao.

-Có phải thời gian qua, chúng ta đã quá chủ quan, lơ là phòng, chống dịch. Đặc biệt là tại các cơ sở y tế?

Trong giai đoạn 90 ngày không có ca bệnh trong cộng đồng, một bộ phận cán bộ y tế, cơ sở y tế cũng mất phản xạ, kỹ năng đề phòng dịch bệnh, tâm lý của người dân thì lơ là, chủ quan. Nói chung, chúng ta đã có phần mất cảnh giác với dịch Covid -19.

Thậm chí, khi đi qua cửa kiểm tra an ninh ra máy bay, khi đi trên máy bay, tôi thấy nhiều người phản ứng thái quá với cán bộ an ninh, tiếp viên hàng không khi được yêu cầu phải sử dụng khẩu trang suốt chuyến bay. Nó thể hiện thái độ và tinh phần phòng dịch kém, nhiều người dân bắt đầu chủ quan.Ngay cả khi vào bệnh viện thăm người ốm họ cũng không đeo khẩu trang.

Còn đối với nhân viên y tế – họ cũng buông lỏng việc kiểm soát nhiễm khuẩn trong bệnh viện. Lẽ ra trong bệnh viện, họ phải luôn luôn đảm bảo an toàn cho mình và buộc mọi người tuân thủ đeo khẩu trang, rửa tay sát khuẩn, giãn cách nhau. Nếu làm tốt việc đó thì nhân viên y tế cũng sẽ không bị mắc Covid-19. Thực tế cho thấy, những nhân viên công tác tại khoa lây nhiễm sẽ ít bị lây hơn nhân viên y tế khác vì họ luôn luôn đề phòng dịch bệnh.

dịch covid-19 giai đoạn 2 2
Sự nỗ lực của ngành y tế nhằm đẩy lùi Covid-19

Thời gian qua một số bệnh viện đã chủ quan, chưa thực hiện tốt việc giám sát công tác kiểm soát nhiễm khuẩn. Đà Nẵng sẽlà một bài học rất lớn, giúp các cơ sở y tế phải cảnh giác, luôn đề phòng với vi rút, coi đây là một bệnh dịch thường trực vì hiện nay đại dịch trên thế giới đang diễn ra hết sức phức tạp.

Khi người bệnh bị sốt, thì điều đầu tiên phải nghĩ ngay tới Covid-19 và đề nghị làm các xét nghiệm liên quan chứ không chỉ nghĩ đến sốt xuất huyết hay cảm cúm. Có như thế, chúng ta mới không để lọt ca bệnh sốt 5-7 ngày, đi tới vài cơ sở y tế mà không được xét nghiệm phát hiện Covid-19.

Hiện tại Cục Quản lý khám, chữa bệnh, Bộ Y tế đang khẩn trương, rốt ráo chỉ đạo các cơ sở y tế sàng lọc bệnh nhân và thắt chặt công tác kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện. Tôi nghĩ rằng sau câu chuyện dịch bệnh ở Đà Nẵng thì tất cả các cơ sở khám chữa bệnh trên toàn quốc phải khẩn trương tập huấn lại công tác kiểm soát nhiễm khuẩn và xây dựng bệnh viện an toàn phòng chống đại dịch Covid-19 theo tinh thần của Quyết định 3088/QĐ-BYT ngày 20/7/2020

– Thưa ông, liệu làn sóng dịch Covid-19 giai đoạn 2 tại Việt Nam sẽ diễn biến rất phức tạp?

Trên thế giới hiện cũng đang ở làn sóng thứ 2 của đại dịch. Tại nhiều nước, dịch đang diễn biến phức tạp hơn Việt Nam. Philippines ngày hôm qua xuất hiện hơn một nghìn ca mắc. Số người tử vong trên toàn cầu đang tăng mạnh.

Tại Việt Nam, đây là đợt dịch Covid-19 giai đoạn 2, phức tạp hơn vì xuất hiện cùng một lúc nhiều người mắc tại bệnh viện và thời gian phát hiện những ca đầu tiên muộn nên không thể khống chế ngay, vì vậy dịch đang có nguy cơ lây lan cao. Khi càng nhiều người bị bệnh, tỷ lệ tử vong có thể tăng lên.

Tôi cho rằng, trong đợt dịch Covid-19 giai đoạn 2 này, Việt Nam sẽ có đỉnh dịch khi số ca mắc đang leo dần lên đỉnh.

-Chúng ta có nên lo ngại đến một đợt giãn cách xã hội thứ 2 không, thưa ông?

Bộ Y tế đã cử đội quân tinh nhuệ nhất trong các lĩnh vực dự phòng dịch tễ, kiểm soát nhiễm khuẩn, điều trị để bao vây ổ dịch Đà Nẵng, hy vọng nó không bùng phát ở tỉnh khác. Hy vọng khi phát hiện ra các ca lây từ F1 sang F2 thì có thể sự rầm rộ không như ban đầu nữa.

Tôi cho rằng, tình hình các tỉnh không đến nỗi như Đà Nẵng nên việc giãn cách xã hội triệt để trên toàn quốc như trước đây có thể không xảy ra.

dịch covid-19 giai đoạn 2 3
Đợt dịch tái bùng phát lần này rất phức tạp

Khi dịch còn kéo dài hàng năm, chúng ta không thể duy trì mãi trạng thái giãn cách toàn quốc một thời gian dài. Chúng ta nên  thay đổi theo chiến lược mới, “cháy đâu dập đấy” chứ không phải có một ca thì phải giãn cách toàn thành phố. Việc giãn cách gây khó khăn cho nền kinh tế, nhiều doanh nghiệp phá sản, mà các doanh nghiệp không hoạt động thì nhà nước thất thu thuế, lấy đâu ra ngân sách.

– Ông nhận định bao giờ dịch tại Việt Nam sẽ thoái lui?

Tôi tin tưởng trong thời gian tới đây, Việt Nam sẽ khống chế được dịch tại các địa phương khác và bao vây được dịch tại Đà Nẵng để không lan rộng.

Khoảng 15 ngày tới, dịch ổn định dần.

Xin cảm ơn PGS, TS Nguyễn Huy Nga!

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam nói:“Ở đâu đó có làn sóng dịch bệnh thứ hai nhưng Việt Nam quyết tâm không để xảy ra. Không để câu chuyện quay lại giãn cách xã hội trên diện rộng, ở quy mô toàn quốc. Chúng ta phải khoanh vùng nhỏ nhất có thể, còn những nơi khác phải ở trong trạng thái bình thường mới để phát triển”.

Dịch bệnh bùng phát từ khi nào? 

GS,TS Đặng Đức Anh, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương cho biết, trên địa bàn Đà Nẵng, Viện đã tiến hành xét nghiệm kháng thể 5.000 mẫu trên tổng số 7.000 mẫu đã được thu thập ở các khu cách ly và trong cộng đồng.Trên cơ sở kết quả thu được, có căn cứ để xác định ổ dịch ở Đà Nẵng khởi phát vào đầu tháng 7/2020.

Theo PGS.TS Trần Đắc Phu, căn cứ trên xét nghiệm các ca mắc và điều tra dịch tễ, có thể thấy số ca lây lan ra ngoài cộng đồng chưa nhiều, đa phần đều liên quan đến khối 3 bệnh viện ở Đà Nẵng. Đến thời điểm hiện tại, qua xét nghiệm ở thành phố Hà Nội, TPHCM và một số cơ sở y tế lớn cũng chưa phát hiện các ca mắc Covid-19 ngoài cộng đồng, trừ các ca liên quan đến Đà Nẵng. Như vậy, chưa có bằng chứng để khẳng định dịch bệnh lây nhiễm rất mạnh ngoài cộng đồng.

Còn GS, AHLĐ Nguyễn Anh Trí, Chủ tịch Hội Huyết học Truyền máu Việt Nam, Đại biểu Quốc hội khóa 14 cho biết: “Dịch bệnh nào mang virus đều tái đi tái lại. Đây là quy luật tất yếu của các dịch truyền nhiễm. Virus mong manh, dễ sinh sôi nhưng cũng khó tiêu diệt. Vì thế, dịch có thể diễn ra một vòng, có thể 2-3 vòng, có thể 10 vòng. Với những gì đang diễn ra tại Đà Nẵng, chúng ta đang bước vào vòng quay bùng phát lần thứ 2 tại Việt Nam. Việc bùng phát ở Việt Nam chắc chắn sẽ xảy ra và chúng ta không nên ngạc nhiên.

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đã có một hình ảnh so sánh rất hay, chúng ta đang ở vùng trũng, chung quanh nước cao, phải đắp đê chặt lại. Nhưng nước chung quanh to quá, thế giới mỗi ngày ghi nhận hàng trăm nghìn ca mắc thì sẽ bị rò rỉ. Vừa qua, tôi cho là rò rỉ chứ không phải vỡ đê. Vấn đề là, dịch lại rò rỉ vào đúng một thành phố du lịch như Đà Nẵng, lượng người đến rất đông thời gian qua. Dịch tái lại là tất yếu. Mình biết thế để bình tĩnh chống dịch, đừng cảm thấy quá hoảng sợ.

Tôi cho rằng, Nhà nước, Chính phủ, Ban Chỉ đạo, Bộ Y tế đã làm hết tất cả trách nhiệm của mình. Việc dập tắt dịch bùng phát ở Đà Nẵng hay không phụ thuộc rất lớn vào ý thức của nhân dân, của cộng đồng”.

Trần Lam Quân

Bình luận

Bạn có thể quan tâm