fbpx

Đại dịch virus corona Vũ Hán: Lời nói dối đi nửa vòng Trái Đất

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 6:32 20/02/2020 |

Ngoài các thông tin về số ca nhiễm virus corona Vũ Hán, số người chết, tinh thần quyết liệt chống đỡ bệnh dịch, phê phán thói vô cảm, trục lợi, biểu dương tấm gương hy sinh chia sẻ khó khăn, hiểm nguy cho đồng loại; thì bí mật bí ẩn của đại dịch cũng dần dần được hé lộ.

virus corona vũ hán 1
Bác sĩ Lý Văn Lượng, người đầu tiên cảnh báo về virus corona đã qua đời

Bác sĩ Tống Anh Kiệt (Song Ying Jie) công tác tại Bệnh viện Mã Tích Vệ ở thị trấn Đông Hồ, tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc đã đột tử do trải qua 10 ngày làm việc quá sức trong cuộc chiến chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do virus corona chủng mới (2019-nCoV). Một sự hi sinh thầm lặng. Cả đất nước Trung Hoa bao la bất ngờ và xót thương bác sỹ Tống. Họ coi ông như một biểu tượng của tinh thần đấu tranh quyết liệt với “thiên tai”.

Nhưng, có lẽ cái chết của bác sĩ Lý Văn Lượng 34 tuổi ở Bệnh viện Trung ương Vũ Hán mới là cái chết gây bất ngờ, phẫn nộ nhất. Bệnh viện Trung ương thành phố Vũ Hán đã xác nhận: “Bác sĩ Li Wenliang của bệnh viện chúng tôi đã không may nhiễm virus corona trong quá trình làm việc ngăn chặn dịch bệnh. Anh ấy qua đời lúc 2h58 ngày 7/2 sau những nỗ lực cấp cứu bất thành”.

Cả đất nước Trung Quốc đau buồn, giận dữ. Đau buồn bởi xót thương một bác sĩ trẻ tài năng, dũng cảm, người đầu tiên cảnh báo hiểm họa bệnh tật cho dân tộc đã chết. Giận dữ bởi cách hành xử của chính quyền và quan chức địa phương với một bác sĩ chân chính.

Ông Lý Văn Lượng là người đầu tiên cảnh báo dịch virus corona Vũ Hán. Ngày 30/12/2019, bác sĩ Lý đã gửi tin nhắn vào WeChat cho 150 bác sĩ là bạn học cũ. Ông công bố một thông tin bất ngờ có 7 ca nhiễm virus, và cảnh báo rất có thể giống Hội chứng hô hấp cấp tính nặng (SARS). Từ các bạn bè, thông tin này tiếp tục được phát tán đi các nơi, gây chú ý dư luận. Nhưng, chính quyền và các quan chức y tế không ai nghe lời cảnh báo của ông trên WeChat, rằng có một loại virus mới đang hoành hành âm thầm, bí mật, rất nguy hiểm.

Thậm chí chính quyền Vũ Hán còn che giấu, ngăn chặn thông tin này lọt ra ngoài. Các quan chức Y tế Vũ Hán còn gọi ông lên bắt làm giấy giải trình lý do phát tán thông tin. Ngoài ông Lý, họ còn triệu tập thêm 7 người nữa chỉnh đốn, uốn nắn về hành vi “cầm đèn chạy trước ô tô”.

Thậm chí, ngày 3/1, cảnh sát thành phố Vũ Hán đã triệu tập ông Lý và cáo buộc ông “phát tán thông tin sai lệch làm xáo trộn nghiêm trọng trật tự xã hội” rồi cảnh cáo: “Nếu anh ngoan cố,… và tiếp tục hoạt động phi pháp này, sẽ bị xử lý theo pháp luật”. Khổ thân một con người làm chuyên môn, làm khoa học chân chính thông báo tin dịch bệnh mới cho đồng nghiệp để cảnh báo, để ngăn chặn, thì lại bị nghi ngờ, bị kết tội làm mất trật tự xã hội. Làm phúc phải tội. Làm ơn nhận oán.

Nhà triết học Hegel cuối thế kỉ thứ 18 nói rằng: “Cái gì có lý là sự thật, và cái gì là sự thật sẽ có lý”. Bây giờ thì sự thật không chỉ có lý thuyết phục, làm trắng mắt những ai vô cảm, mà còn là sự thật khốc liệt và đau đớn: Dịch viêm phổi cấp do virus corona chủng mới đang làm mưa làm gió rồi. Không còn là dự đoán, cảnh báo như bác sỹ Lý Văn Lượng truyền đạt thông tin cho đồng nghiệp nữa.

Cái sự thật chết người kinh hoàng ấy là: Tính đến ngày 8/2/2020, số người chết đã vọt lên con số 720 trong số 34/394 người nhiễm virus corona Vũ Hán. Có 24 quốc gia – vùng lãnh thổ với hơn 270 người bên ngoài Trung Quốc nhiễm bệnh này. Chỉ riêng tỉnh Hồ Bắc – Trung Quốc đã có 717 người chết vì đại dịch viêm phổi cấp do virus corona. Việt Nam có 13 người nhiễm virus corona Vũ Hán, trong đó có 2 người quốc tịch Trung Quốc, 1 người quốc tịch Mỹ. Không còn nghi ngờ gì nữa, virus corona đang là thảm họa của Trung Quốc và nhân loại. Cả trái đất lo lắng, thậm chí có nơi nhiều người hoang mang, bi quan về đại dịch này.

Nguồn cơn nào dẫn đến thảm họa, lẽ phải ra được ngăn chặn sớm? “Mất mùa đổ tại thiên tai”? Thì rõ, thiên nhiên đang nổi giận với cách loài người ứng xử với thiên nhiên. Cháy rừng lưu vực sông Amazon, cháy rừng nước Úc. Hai lá phổi xanh cuối cùng trên trái đất đã gần như bị hủy diệt. Môi trường sống, sinh thái đang mất cân bằng nghiêm trọng. Hàng loạt các vụ đại dịch tấn công con người. Thiên tai rồi lại… nhân tai. N

gười ta nghĩ đến virus corona chủng mới từ động vật hoang dã, cụ thể là con dơi, truyền bệnh. Người ta nghĩ đến chợ động vật hoang dã và hải sản Vũ Hán là trung tâm ổ bệnh lan truyền. Hãy còn quá sớm để luận tội chính quyền Vũ Hán về công tác tổ chức buôn bán, vệ sinh an toàn thực phẩm, về phòng bệnh dịch. Cần có kết luận khoa học, khách quan của các chuyên gia dịch tế học, virus học, xã hội học.

Nhưng, có thể chỉ ra nguồn cơn dẫn đến dịch bệnh virus corona lây truyền nhanh, tính chất nghiêm trọng, quy mô rộng khắp là do thái độ ban đầu của chính quyền và quan chức y tế Vũ Hán với dịch bệnh mới phát sinh.

Có thể thông tin bác sĩ Lý Văn Lượng cảnh báo về một chủng loại virus mới đang hoành hành không đáng tin cậy đối với các quan chức y tế Vũ Hán. Bởi ông Lý là… bác sĩ nhãn khoa. Nhãn khoa thì chỉ chuyên về chữa mắt. Nếu ông là tiến sĩ, là giáo sư dịch tễ học, hay là nhà nghiên cứu virus, hoặc bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm, thì các thông tin ông đưa ra dễ thuyết phục và có niềm tin hơn chăng?

Tuy nhiên, đã là bác sĩ thì ai cũng được học các kiến thức cơ bản về dịch tễ học, về virus học, ít ra là đại cương, chứ không phải người trần mắt thịt. Vả lại, hàng loạt bác sĩ tiếp nhận thông tin này, không phải tất cả đều là bác sĩ điều trị mắt. Trong số đó, họ cũng có chuyên môn về virus học, về dịch tễ học, nhưng họ nói mà các quan chức địa phương Vũ Hán cũng không đoái hoài.

Sự kiện chính quyền và quan chức y tế Vũ Hán với cơn khủng hoảng thông tin virus corona chủng mới có thể xảy ra hai khả năng:

Một là, không tin thông tin của bác sĩ nhãn khoa Lý Văn Lượng. Có nghĩa là không tin có một chủng virus mới đang gây bệnh. Đơn giản. Dễ dãi. Coi thường ý kiến cấp dưới, ý kiến công dân. Không chịu lắng nghe. Chẳng cần phân tích, khái quát và kết luận… Chính các điều này cộng với tính tự kiêu quan chức làm nên nguyên nhân khủng hoảng y tế Vũ Hán.

Hai là, biết và đang đối diện với một chủng virus mới hoành hành ở địa phương, nhưng họ chủ trương bưng bít thông tin, che giấu sự thật, để tự nghiên cứu, tự điều trị, để tự giải quyết nội bộ. Không công báo lan truyền khắp nước và thế giới, để an lành trong địa phương, để không mất thành tích… Không lường hết được tính chất quá nghiêm trọng và quy mô quá rộng lớn như nó đã và đang xảy ra. Đến khi không còn che giấu được nữa, thì virus corona làm mưa làm gió khắp nơi, dường như đã ngoài tầm kiểm soát của y tế Vũ Hán. Lực bất tòng tâm.

Hãng tin AFP đưa tin: Các quan chức thành phố Vũ Hán bị dư luận phê phán, phẫn nộ, “chỉ trích vì che giấu thông tin về đợt bùng phát 2019-nCoV cho đến cuối năm ngoái, mặc dù đã biết về bệnh dịch này sớm hơn”. Nhà chính trị Winston Churchill đã nói rằng: “Lời nói dối đi nửa vòng trái đất trước khi sự thật kịp mặc quần”.

virus corona vũ hán 2
Người dân đặt hoa tưởng nhớ bác sĩ Lý Văn Lượng

Nếu như chính quyền và quan chức y tế Vũ Hán thật sự cầu thị, biết nghe lời cảnh báo của bác sĩ Lý, không che giấu sự thật, cầu viện nhà nước trung ương và quốc tế để hành động quyết liệt, thì sẽ có trước 2 tuần để cách ly, phòng bệnh, ngăn chặn virus corona. Mức độ lây lan sẽ không diện rộng vượt ra bên ngoài biên giới Trung Quốc và hậu quả không nặng nề, khốc liệt như hiện nay. Tòa án tối cao Trung Quốc chỉ trích cảnh sát Vũ Hán đã chặn đứng, dập tắt lời cảnh báo của bác sĩ Lý và người khác

“Kẻ bịa đặt” trở thành người đáng kính. Tưởng nhớ và xót thương một bác sĩ trẻ chết một cái chết không đáng chết, chết bởi sự che giấu thông tin của chính quyền. Được cảnh báo có một loại virus corona chủng mới, nhưng ngay tại chính bệnh viện nơi ông Lý làm việc cũng không có biện pháp ngăn chặn, phòng bệnh. Ông Lý chữa trị cho người bị bệnh tăng nhãn áp. Sau đó, người này xuất hiện triệu chứng sốt, “hình chụp CT cũng cho thấy bà bị viêm phổi do virus”.

Nhưng, bệnh viện ông không có dụng cụ xét nghiệm virus conora. Ông khám bệnh cũng không được mặc đồ y tế bảo hộ phòng virus corona chủng mới. Sau đó vài ngày, bác sĩ Lý bị ho, sốt và buộc phải nhập viện. Sau nhiều ngày chẩn đoán, bác sĩ Lý Văn Lượng đã bị nhiễm bệnh, dương tính với nCoV. Chính quyền Vũ Hán đã có động thái xin lỗi bác sĩ Lý Văn Lượng, nhưng… tất cả đều muộn màng. Ông Lý đã chết, cha mẹ thì đang nằm viện bởi virus corona mà chính ông đã cảnh báo không thành. Là bác sĩ, ông không cứu nổi mình và không cứu nổi người thân nữa.

Lúc này, không chỉ phải quyết liệt đối phó với dịch bệnh mà còn phải nghĩ ngợi về cuộc khủng hoảng y tế Vũ Hán. Cái mới, cái thật, cái dũng cảm… ra đời bao giờ cũng bị vùi dập, ngăn cản. Sự thật bị che giấu thì hậu quả vô cùng lớn. Bài học này không chỉ riêng cho các quan chức y tế Vũ Hán, mà còn là kinh nghiệm cho các quốc gia khác khi xử lý đại dịch. Đừng che giấu sự thật, bởi “lời nói dối đi nửa vòng trái đất, trước khi sự thật mặc quần”.

Nhà văn Sương Nguyệt Minh

Bình luận

Bạn có thể quan tâm