Người có uy tín lấy bằng tiếng Anh giả để làm gì?

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 6:15 08/12/2020 |

Bộ Công an vừa có kết luận điều tra về vụ án “giả mạo trong công tác” xảy ra tại Trường Đại học Đông Đô. Với hơn 600 bằng cử nhân tiếng Anh giả đã cấp, Trường Đại học Đông Đô đã tạo nên sự bát nháo cho thị trường giáo dục. Nguy hiểm hơn, có 55 đối tượng đã mua bằng tiếng Anh giả để xét tuyển nghiên cứu sinh, bảo vệ luận án Tiến sĩ nhằm chui sâu trèo cao ở các tổ chức Nhà nước.

bằng tiếng anh
Cơ quan công an tống đạt quyết định khởi tố bị can tại Trường Đại học Đông Đô.

Trường Đại học Đông Đô được thành lập từ năm 1994, có trụ sở đặt tại Chương Mỹ – Hà Nội. Trường Đại học Đông Đô chưa được BộGiáo dục & Đào tạo cho phép đào tạo văn bằng 2. Thế nhưng, từ năm 2015, thông báo chỉ tiêu tuyển sinh và đề án tuyển sinh của Đại học Đông Đô lại công khai xét tuyển cả chỉ tiêu hệ văn bằng 2 chính quy. Chính vì vậy, cơ quan an ninh điều tra đã xác định các cá nhân thuộc Vụ Kế hoạch tài chính và Vụ Giáo dục đại học của Bộ Giáo dục & Đào tạo đã có hành vi trực tiếp vi phạm quyết định của Bộ trưởng Bộ Giáo dục & Đào tạo về cấp bằng đại học thứ hai.

Với các cá nhân vi phạm tại Trường Đại học Đông Đô, Bộ Công an đãtruy tố các bị can Dương Văn Hòa nguyên hiệu trưởng Trường Đại học Đông Đô, Trần Kim Oanh- nguyên phó hiệu trưởng Trường Đại học Đông Đô, Lê Ngọc Hà- Phó hiệu trưởng Trường Đại học Đông Đô, Trần Ngọc Quang- phó trưởng phòng quản lý đào tạo và quản lý sinh viên, Phạm Vân Thùy- cán bộtuyển sinh, cùng 5 người khác.

Sự việc vỡ lở ở Trường Đại học Đông Đô khiến lãnh đạo BộGiáo dục & Đào tạophải yêu cầu các cơ sở đào tạo sau đại học rà soát lại thông tin về đầu vào và đầu ra của các học viên sau đại học để có căn cứ xử lý. Có phải vì cơ chế tự chủ đại học mà Trường Đại học Đông Đô đã tự tung tự tác như vậy không? Theo Giáo sư Nguyễn Đình Đức – Trưởng ban đào tạo Đại học và sau Đại học thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội thì tự chủ không có nghĩa muốn làm gì cũng được: “Câu chuyện ở Trường ĐH Đông Đô là lời cảnh tỉnh cho các cơ sở giáo dục đại học, cũng như người học, nếu cấp chứng chỉ giả, sử dụng bằng giả sẽ tự mình đánh mất uy tín.Nhưng thông qua vụ việc này tôi cũng thấy có một vấn đề, đó là việc đào tạo ngoại ngữ ở Việt Nam cả cấp phổ thông và đại học hiện nay chưa tốt. Học sinh tốt nghiệp phổ thông, cũng như sinh viên tốt nghiệp đại học rất ít em đạt tiêu chuẩn đầu ra ngoại ngữ. Yêu cầu đầu vào cho nghiên cứu sinh phải có chứng chỉ B2 là đúng, tuy nhiên để được như vậy cần có lộ trình”.

Quá trình xác minh, cơ quan điều tra đã làm việc với 5 trường hợp hiện đã sử dụng văn bằng 2 tiếng Anh của Trường đại học Đông Đô nộp vào các đơn vị đào tạo như Học viện Báo chí – Tuyên truyền, Học Viện Khoa học Xã hội để hợp thức hóa thủ tục làm nghiên cứu sinh. Trong những người này, có người là cán bộ chủ chốt của một số cơ quan ở Hà Nội, có người là giảng viên một cơ sở đào tạo đại học ngành tư pháp. Bất ngờ hơn, khi thấy tình hình bất ổn, đã có 3 trường hợp tự nguyện viết đơn tố cáo sai phạm của Trường Đại học Đông Đô.

Bước đầu, Bộ công an xác định, đây là hoạt động có tổ chức gồm nhiều đối tượng tham gia trên quy mô toàn quốc. Số đối tượng trên đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi cá nhân, vi phạm quy định của Bộ Giáo dục & Đào tạo về đào tạo và cấp phát bằng tốt nghiệp đại học thứ hai, gây hậu quả nghiêm trọng cho xã hội. Đáng chú ý, các trường hợp sử dụng văn bằng đều là những người có uy tín, vị trí chủ chốt trong các cơ quan, ban, ngành, phần lớn đang làm thạc sĩ, nghiên cứu sinh để nâng cao trình độ.

Sở hữu bằng cử nhân tiếng Anh giảở Trường Đại học Đông Đô, ngoài sự xuống cấp về đạo đức, có dấu hiệu vi phạm pháp luật như thế nào? Đối với người biết rõ đây là bằng cấp giảthì căn cứ theo Điều 341 BLHS (tội làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức; tội sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức) để xét trách nhiệm. Cụ thể, người nào làm giả hoặc sử dụng con dấu, tài liệu hoặc giấy tờ giả thực hiện hành vi trái pháp luật thì bị phạt tiền từ 30 triệu đồng đến hai năm tù.

Hành vi sử dụng giấy tờ giả chỉ cấu thành tội phạm khi “để thực hiện hành vi trái pháp luật”.Hành vi trái pháp luật ở đây được hiểu là chủ thể dùng bằng giả đó để thực hiện hành vi phạm tội như dùng để lừa đảo chiếm đoạt tài sản của cá nhân, tổ chức. Do đó, với những người biết rõ là bằng cấp giả được dùng để bổ túc hồ sơ làm việc (nâng bậc lương, lên chức…), học tập (nâng cao bằng cấp…) mà không sử dụng vào việc thực hiện hành vi trái pháp luật thì không phạm tội theo Điều 341 BLHS nói trên. Xem như một cách sở hữu cho vui hoặc lấy oai!

Bằng cử nhân tiếng Anh giả được thông báo chỉ tiêu công khai, thì khác gì mua bán bằng cấp? Lỗi chính thuộc về ai? Tiến sĩ Lê Viết Khuyến- nguyên phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học của BộGiáo dục & Đào tạo nhận định: “Từ kết luận của cơ quan điều tra thấy rõ ràng chỉ tiêu là có được xác định chứ trường không nói dối, bịa ra được. Và như thế thì trách nhiệm của các cá nhân liên quan phải được làm rõ. Bộ GD-ĐT cần giải trình rõ việc quản lý tuyển sinh của trường này, trong đó bao gồm cả việc hậu kiểm, nguyên nhân vì sao không phát hiện được sai phạm. Không thể nói trường tự chủ thì có quyền quyết định được.

bằng tiếng anh 2
Văn bằng cử nhân giả do Đại học Đông Đô cấp cho các học viên

Tự chủ nhưng làm sai thì phải thanh tra, kiểm tra, xử lý, rút quyền tự chủ chứ không phải để cho trường tự chủ thì muốn làm gì cũng được. Đối với những cá nhân sử dụng văn bằng 2 của Trường Đại học Đông Đô để đạt điều kiện bảo vệ luận án tiến sĩ hoặc sử dụng vào mục đích hợp lý hóa hồ sơ cán bộ thì cần phải xem xét lại. Nếu họ là nạn nhân, bị lừa nên đăng ký học văn bằng 2 của trường này thì chỉ bị thu hồi văn bằng, hủy kết quả công nhận tiến sĩ. Nhưng nếu có bằng chứng họ biết cơ sở đào tạo sai mà vẫn đăng ký học, bỏ tiền ra mua bằng thì có thể xem xét truy tố”.

Vì sao một lượng lớn tiền tươi thóc thật được đổ vào Trường Đại học Đông Đô để mua bằng cử nhân tiếng Anh giả? Thông tư số 23/2017/TT-BGDĐT quy định nếu thí sinh có “bằng tốt nghiệp đại học hoặc bằng thạc sĩ được đào tạo ở nước ngoài (kèm chứng nhận kiểm định của Cục Quản lý chất lượng giáo dục); hoặc bằng tốt nghiệp đại học ngành ngoại ngữ, thì khỏi cần thi các chứng chỉ B1, B2. Oái oăm thay, nếu các chứng chỉ B1, B2 cứ hai năm thi lại một lần, thì bằng đại học ngoại ngữ trong nước cấp (tương đương với bằng đại học được đào tạo ở nước ngoài) thì có giá trị vĩnh viễn. Cho nên các học viên cao học thừa khôn ngoan để quyết tâm sở hữu cái bằng cử nhân tiếng Anh của Đại học Đông Đô để thoải mái sử dụng khi cần thiết.

Có bằng cử nhân tiếng Anh thì có cơ hội thành nghiên cứu sinh, có cơ hội thành Tiến sĩ, có cơ hội được thăng chức nâng lương, nên ùn ùn ứng viên kéo đến cánh cửa rộng mở của Trường Đại học Đông Đô. Tiến sĩ Hoàng Ngọc Vinh, thành viên tổ tư vấn của Ủy ban quốc gia đổi mới giáo dục – đào tạo, cho rằng việc quy định về chứng chỉ ngoại ngữ trong đào tạo tiến sĩ tưởng là chặt chẽ nhưng rõ ràng chứng chỉ (bằng) chưa phải điều kiện đủ.

Cần có quy định giao trách nhiệm cho người hướng dẫn luận án Tiến sĩ. Vì hơn ai hết, người hướng dẫn hiểu rõ năng lực thực tế của các nghiên cứu sinh: Họ có đủ năng lực ngoại ngữ để đọc sách, tài liệu bằng tiếng nước ngoài không? Họ có thể viết được một bản tóm tắt luận án bằng ngoại ngữ không? Chắc chắn các thầy hướng dẫn phải biết rõ nhất.Nếu quy trách nhiệm cho người hướng dẫn để xảy ra tình trạng nghiên cứu sinh chỉ có chứng chỉ mà không có năng lực thực tế, thầy hướng dẫn phải chịu trách nhiệm. Nếu làm được thế sẽ bớt tình trạng chạy đua mua chứng chỉ, văn bằng 2 để hợp lý hóa hồ sơ.

Tâm Huyền

Bình luận

Bạn có thể quan tâm