fbpx

Vụ nâng điểm: Lộ thêm mảnh ghép về đường đi nước bước của cậu ấm cô chiêu

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 2:42 26/04/2019 |

Luật sư Trương Anh Tú phân tích: Từ vụ nâng điểm, chúng ta không ngạc nhiên khi thấy nhiều quan chức lo lót cho con từ nhỏ, đến lúc con lớn lên đi làm thì tìm mọi cách chạy chọt để con có vị trí công việc tốt.

Từ vụ nâng điểm này, dư luận xã hội mới có dịp hiểu rõ về quy trình của một “con quan”.
Từ vụ nâng điểm này, dư luận xã hội mới có dịp hiểu rõ về quy trình của một “con quan” (Ảnh minh họa)

Những ngày qua, vụ án nâng điểm thi ở các tỉnh Hòa Bình, Sơn La, Hà Giang tiếp tục làm nóng dư luận. Đến thời điểm hiện tại, cơ quan chức năng đã khởi tố một số bị can có chức vụ quyền hạn được xác định là những người trực tiếp sửa điểm hoặc liên quan đến việc sửa điểm trong kỳ thi Trung học phổ thông Quốc gia 2018. Những thí sinh được nâng điểm đã bị hạ nhiều điểm sau khi chấm thẩm định, bị trả về địa phương, buộc thôi học hoặc tự nguyện xin thôi học. Nhiều “thủ khoa” từ đỉnh cao đã trở về đúng điểm số thực với tổng điểm thấp đến mức ngỡ ngàng.

Nhìn chung, những người trực tiếp thực hiện và người hưởng lợi trực tiếp từ hành vi gian lận đã và đang bị xử lý nghiêm. Song, trách nhiệm của nhóm phụ huynh có con được nâng điểm lại chưa được làm rõ. Liên quan đến vấn đề này, PV báo Tuổi trẻ & Đời sống đã có cuộc trao đổi với luật sư Trương Anh Tú (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội)

–  PV Tuổi trẻ & Đời sống: Trong bản danh sách mới được công bố, hầu hết phụ huynh có con được nâng điểm đều là lãnh đạo, cán bộ công chức có quyền hạn ở địa phương. Anh có bình luận gì về danh sách này?

– Luật sư Trương Anh Tú: Thực ra, danh sách này chẳng làm ai bất ngờ. Tôi cũng không lấy làm ngạc nhiên khi phụ huynh của các học sinh này nắm giữ những chức vụ quan trọng như: Cục trưởng cục thuế, cục trưởng cục thống kê, chánh thanh tra sở giáo dục, phó chủ tịch ủy ban nhân dân thành phố, phó giám đốc ngân hàng, giám đốc ban quản lý đầu tư xây dựng tỉnh, hiệu trưởng trường tiểu học, hạt phó hạt kiểm lâm, giám đốc VNPT tỉnh… Đây là những thành phần mà chúng ta có thể dự đoán trước được, chứ nếu là nông dân, xe ôm hay người nhặt ve chai… thì làm sao có thể tham gia vào việc sửa điểm của Nhà nước được.  

– Nhiều  phụ huynh có tên trong danh sách khi được hỏi đều tỏ ra ngơ ngác, bức xúc và khẳng định không nhờ ai nâng điểm cho con mình. Cách giải này thích này có vẻ khó tin quá?

– Cũng còn tùy. Thực ra, không ai hiểu mọi chuyện bằng họ, những người trong cuộc. Theo đánh giá của tôi, cũng có những người gian dối, thoái thác trách nhiệm, tỏ ra vô can. Nhưng cũng có những người ngơ ngác thật. Vì ở địa phương, các mối quan hệ chằng chịt, con nhà ai, em nhà ai thì người làm giáo dục ở tỉnh đó biết hết. Cho nên, dù người ta không nhờ, nhưng thấy con nhà lãnh đạo điểm thấp thì nhiều khả năng cũng sẽ tự ý nâng điểm. Chúng ta không thể loại trừ chuyện đó, vì nó rất bình thường trong việc tạo dựng quan hệ chốn công quyền. Sức mạnh quyền lực từ cái ghế mà phụ huynh đó đang ngồi đôi khi có thể mang đến cho con cái họ sự ưu ái đặc biệt như thế.

Nguồn: Tuổi trẻ
Nguồn: Tuổi trẻ

– Trong vụ án gian lận thi cử tại Hòa Bình, Hà Giang, Sơn La, có đối tượng khai báo đã nhận hàng trăm triệu đồng để sửa điểm. Điều này cho thấy có dấu hiệu của hành vi đưa và nhận hối lộ. Theo quy định của pháp luật thì tội này bị xử lý ra sao thưa anh?

– Nếu có đủ căn cứ chứng minh phụ huynh học sinh gian lận điểm thi lợi dụng sự quen biết của mình, đưa lợi ích vật chất hoặc lợi ích phi vật chất cho người có chức vụ, quyền hạn để họ nâng, sửa điểm cho con mình thì những đối tượng này có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Đưa hối lộ theo Điều 364 Bộ luật hình sự 2015. Hình phạt đối với tội phạm này thấp nhất là phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng-3 năm, cao nhất là 20 năm tù.

Hành vi đưa hối lộ được thực hiện thông qua sự thỏa thuận, thống nhất giữa người đưa hối lộ và nhận hối lộ. Nếu chứng minh được có hành vi đưa hối lộ, những người sửa điểm cũng có thể phải chịu trách nhiệm hình sự về tội Nhận hối lộ, với mức hình phạt cao nhất đến chung thân, tử hình (nếu của hối lộ là tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác trị giá 1 tỷ đồng trở lên). Trong vụ này, làm rõ được hành vi đưa và nhận hối lộ thì mới giải quyết được phần gốc, bản chất của việc chạy điểm.

– Nếu những phụ huynh này cố tình dùng quyền hạn, chức vụ và cả tiền bạc để chạy điểm, mua điểm cho con, thì hành vi này bị xử lý như thế nào?

– Nếu phụ huynh, người thân của các thí sinh được sửa điểm thi là người có chức vụ hoặc có quan hệ với người đã nâng điểm mà tác động tới người này thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Lợi dụng chức vụ quyền hạn gây ảnh hưởng đối với người khác nhằm trục lợi.

Tuy nhiên, như tôi đã nói, có những người không có ý kiến gì, nhưng  “các cô, các chú” lại cứ nâng điểm cho cháu để nịnh cha mẹ. Nếu người ta không biết thì không có tội gì cả. Nhưng nếu có tác động, có rỉ tai, có gọi điện thì rõ ràng là có dấu hiệu của tội danh trên.

Luật sư Trương Anh Tú
Luật sư Trương Anh Tú

– Sau khi xem danh sách các vị phụ huynh chạy điểm cho con, nhiều người thốt lên rằng, đúng là “con vua thì lại làm vua”. Anh có đồng tình với suy nghĩ này?

– Chúng ta cũng không ngạc nhiên khi thấy nhiều quan chức lo lót cho con từ nhỏ, đến lúc con lớn lên đi làm thì tìm mọi cách chạy chọt, tác động để con có những vị trí công việc tốt, thậm chí còn làm lãnh đạo ở địa phương. Bố làm lãnh đạo địa phương, con làm giám đốc sở… – những chuyện mà chúng ta đã thấy nhiều rồi. Đó là một quy trình khép kín từ đầu vào là giáo dục cho đến đầu ra là các cơ quan Nhà nước. Từ vụ này, dư luận xã hội mới có dịp hiểu rõ về quy trình kéo dài vài ba chục năm của một “con quan”.

Vụ án nâng điểm thi được phanh phui khiến chúng ta phát hiện thêm một mảnh ghép nữa – đó là mảnh ghép về giáo dục. Trước đây, chúng ta có mảnh ghép về công tác tổ chức cán bộ. Bây giờ thêm mảnh ghép này nữa là ra được một bức tranh toàn diện về quy trình, đường đi nước bước của một cậu ấm cô chiêu từ lúc lọt lòng cho đến khi đi học phổ thông, đại học rồi tham gia vào cơ quan Nhà nước cho đến khi được bổ nhiệm các chức vụ quan trọng.

Việc nâng điểm, chạy điểm là bất công với những thí sinh tham gia thi cử bằng thực lực của bản thân
Việc nâng điểm, chạy điểm là bất công với những thí sinh tham gia thi cử bằng thực lực của bản thân

– Xin hỏi luật sư, trong quá trình công tác, anh đã tham gia tư vấn pháp lý giải quyết vụ gian lận chạy điểm, nâng điểm nào chưa?

– Bản thân tôi cũng như nhiều luật sư chưa từng làm một vụ nào tương tự như thế. Năm vừa qua, vụ việc này bung ra mới làm xã hội kinh ngạc. Nhưng cũng chính từ đó mà nhiều người nghi ngờ và khẳng định đây không phải là lần đầu tiên con lãnh đạo được nâng điểm. Có thể các năm trước cũng đã xảy ra tiêu cực này, chẳng qua nó không bị phát giác mà thôi.

– Theo anh, việc làm rõ trách nhiệm của các phụ huynh trong vụ gian lận điểm thi ở Hòa Bình, Hà Giang, Sơn La có ý nghĩa như thế nào?

– Luật pháp thì cần phải đi đến tận cùng. Những người phạm tội phải bị xử lý theo quy định của pháp luật Các nhà chức trách cần phải có trách nhiệm cho công chúng biết toàn bộ sự thật. Đây lại là vụ án liên quan đến giáo dục, thi cử nên càng cần phải xử lý nghiêm minh, cần làm rõ động cơ mục, đích của những người liên quan. Nếu xử lý nhẹ tay hoặc làm qua loa, hình thức sẽ để lại một hệ lụy lớn sau này, nó có thể trở thành một tiền lệ xấu, tạo điều kiện thuận lợi cho tiêu cực giáo dục phát triển, đánh mất niềm tin vào giáo dục, khó lấy lại niềm tin của học sinh và phụ huynh cả nước.

– Xin chân thành cảm ơn anh!

Phạm Hạnh

Bình luận

Bạn có thể quan tâm