Cây chè vằng có tác dụng như thế nào đối với phụ nữ sau sinh?

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 3:18 10/12/2020 |

Những năm trở lại đây rất nhiều chị em truyền tai nhau về việc sau sinh nở uống nước chè vằng sẽ lợi sữa, bổ máu, tránh nhiễm khuẩn, viêm phụ khoa. Thậm chí có nhiều người còn coi nó là “thần dược” trị bách bệnh.

chè vằng
Cây chè vằng được nhiều chị em phụ nữ sau sinh sử dụng

Song thực tế không phải cứ uống nhiều, uống thật đặc sẽ mang lại tác dụng, bởi từng có người cho biết bị mất sữa khi uống thảo dược này. Vậy nên hôm nay tôi xin chia sẻ rõ hơn tới các bà mẹ sau sinh bài thuốc liên quan đến thảo dược này:

Chè vằng có tên gọi khác là cẩm văn, cẩm vân, dây vắng, mỏ quạ, mỏ sẻ, râm ri, lài ba gân. Nó thuộc loại cây bụi nhỏ, đường kính khoảng 6mm, mọc hoang nhiều nơi ở nước ta và dễ dàng tìm kiếm. Thông thường thân cứng và dài hàng chục mét, phân thành nhiều nhánh. Vỏ thân thường nhẵn và có màu xanh lục. Lá mọc đối xứng hình mác có cuống tròn, mũi nhọn có ba gân chính nổi rõ lên mặt trên. Hoa thường mọc ở đầu cành, có hình cầu, màu trắng. 

Theo dân gian, cây chè vằng có 3 loại là vằng sẻ, vằng trâu và vằng núi. Trong đó vằng núi không được sử dụng làm thuốc. Vằng sẻ lá nhỏ, mỏng khi khô màu xanh nhạt và cũng có màu tương tự khi nấu nước uống. Cây vằng trâu thì công dụng điều trị thấp hơn, thân và lá to, màu nâu, khi nấu nước cũng có màu nâu sẫm và không mùi. 

Theo đông y nó có vị hơi đắng, tính mát. Thảo dược này có khả năng thanh nhiệt, giải độc có tác dụng tốt đối với phụ nữ sau sinh, giúp da dẻ mịn màng, kích thích giấc ngủ. Còn các nhà khoa học thì khẳng định nguyên liệu có khả năng giải độc, lợi tiểu, cải thiện hệ tiêu hóa, điều trị huyết áp cao, ung thư, các bệnh về thần kinh.

Thành phần của chè vằng có khả năng trị nhiễm khuẩn sau sinh, viêm hạch bạch huyết, viêm tử cung, viêm tuyến sữa, bế kinh, khí hư, thấp khớp, nhức xương. Trong chè vằng chứa chất glycosit đắng có tác dụng kích thích sự ngon miệng (đông y gọi là kiện tỳ vị). Theo đông y, sữa cũng do tỳ vị sinh ra nên chè vằng cũng góp phần làm tăng sự tạo sữa. Bởi vậy nhiều người khuyên nên dùng ít nhất trong giai đoạn cho con bú để nhiều sữa và giúp tiêu mỡ, giảm cân tốt hơn nhất là ở vòng bụng.

Bộ phận dùng làm thuốc là cành, lá tươi hoặc khô. Phụ nữ sau sinh có thể dùng chè vằng pha nước để uống và sử dụng hàng ngày. Thông thường môi lần chỉ nên dùng khoảng 20g-30g chè vằng khô nấu với khoảng 1 lít nước. Nước sôi tầm 10 phút thì tắt bếp và uống ấm. Còn đối với cao chè vằng thì chỉ nên dùng 1g mỗi ngày.

Như đã nói, chè vằng có khả năng kháng viêm, kháng khuẩn nên chị em có thể tận dụng nguyên liệu này để chữa chứng áp xe vú. Cách tiến hành như sau: Lấy 1 năm lá chè vằng tươi rửa sạch, đem giã nát rồi trộn với 1 ít cồn. Đắp lên ngực khoảng 30 phút. Mỗi ngày áo dụng 3 lần sẽ thấy thuyên giảm.

Nếu chị em có hiện tượng kinh nguyệt không đều thì nên chuẩn bị 20g chè vằng, 16g hy thiêm, 16g ích mẫu, 8g ngải cứu. Dùng tất cả nguyên liệu đó thái nhỏ, phơi khô rồi sắc với 400ml nước. Đợi cho đến khi còn 100ml thì tắt bếp. Chia ra uống hết 2 lần trong ngày.

Thực tế, chè vằng tuy có nhiều tác dụng nhưng cần lưu ý. Nếu không để tâm sẽ dễ nhầm cây chè vằng với lá ngón vì hình dạng bên ngoài tương đối giống nhau. Người ta thường dựa vào đặc điểm lá, hoa và quả để phân biệt hai loại cây này. 

Phụ nữ có thai không được dùng vì có thể tạo nên sự co bóp tử cung gây sảy thai. Người cho con bú nên uống đúng liều lượng đã nêu, tránh lạm dụng vì dễ dẫn đến nguy cơ mất sữa. Người huyết áp thấp tránh dùng vì có thể làm tụt huyết áp. Trẻ em dưới 2 tuổi cùng không nên dùng.

Lương y Phùng Thị Sơn

Bình luận

Bạn có thể quan tâm