Đẩy lùi bệnh tiêu chảy, kiết lỵ từ bài thuốc cây củ mài

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 2:52 28/12/2020 |

Tiêu chảy là một trong những bệnh chiếm tỷ lệ tử vong cao nhất ở trẻ em Việt Nam hiện nay. Bên cạnh tiêu chảy, kiết lỵ cũng là một bệnh tiêu hóa có những triệu chứng giống nhau và nguy hiểm không kém.

Related Posts

bệnh tiêu chảy 2
Cây củ mài

Đối tượng mà kiết lỵ và tiêu chảy thường tấn công nhất là trẻ nhỏ, đặc biệt là vào thời điểm giao mùa. Cả hai bệnh đều có những triệu chứng ban đầu giống nhau như đau bụng, đi vệ sinh liên tục, phân lỏng nên khiến cha mẹ khó khăn trong việc xác định bệnh. Tuy nhiên, hai căn bệnh này vẫn có một vài đặc điểm khác biệt rõ rệt để bạn phân biệt.

Về triệu chứng: Biểu hiện sớm của bệnh tiêu chảy ở trẻ nhỏ là mệt mỏi, chán ăn, nôn trớ đột ngột, đau bụng nhiều. Trẻ sẽ đi ngoài phân lỏng nhiều lần trong ngày và cũng có thể bị sốt, đổ mồ hôi nhiều. Còn kiết lỵ thì trẻ đi ngoài phân lỏng, đau bụng nhiều nhưng trong phân có thể xuất hiện chất nhầy kèm theo máu, hay bị sốt, nôn ói, biếng ăn và luôn có cảm giác mót rặn.

Về biến chứng: Trẻ bị bệnh tiêu chảy ít gặp biến chứng hơn so với kiết lỵ. Tuy nhiên nếu không điều trị đúng cách và kịp thời sẽ bị mất nước trầm trọng dẫn đến tử vong. Những trẻ bị tiêu chảy kéo dài có nguy cơ cao đối mặt với tình trạng suy dinh dưỡng. Ngoài ra nếu bị tiêu chảy do vi trùng, trẻ có thể gặp phải tình trạng nhiễm trùng huyết rất khó điều trị.

Với kiết lỵ, việc rặn nhiều có thể dẫn đến sau hậu môn, viêm đa dây thần kinh do mất nhiều chất bổ dưỡng. Ngoài ra trẻ còn có thể mắc phải hội chứng viêm kết niệu đạo, rối loạn chức năng vận động của ruột. Nặng hơn có thể bị thủng ruột, xuất huyết tiêu hoá.

Ngoài điều trị kiết lỵ, tiêu chảy bằng Tây y, quý vị có thể áp dụng bài thuốc chữa bệnh từ củ mài. Củ mài là một loại cây quen thuộc với nhiều người dân Việt Nam, có tên gọi khác là hoài sơn, sơn dược, khoai mài.

Củ mài là loại cây dây leo cuốn có phần thân khá nhẵn với màu hơi đỏ hồng. Phần rễ mầm lên thành củ, dài có khi tới hơn 1m, đường kính khoảng từ 2-10cm cùng nhiều rễ con. Mặt phía ngoài của củ mài có màu vàng nâu, tương đối nhẵn. Bên trong khi bẻ ra sẽ thấy có màu trắng ngà và không xuất hiện xơ.

Lá đơn mọc đối nhau có hình tim dàu cùng cuống dài, mép lá nhẵn. Mỗi chiếc lá thường có khoảng 5-7 gân lá mọc ra từ gốc. Hoa mọc thành chùm ở các kẽ lá, bao gồm nhiều hoa nhỏ màu trắng vàng. Quả nang có 3 cánh, phía trong có các hạt cánh mỏng với màu nâu xỉn.

Củ mài được tìm thấy ở nhiều nước như Trung Quốc, Thái Lan, Myanmar, Việt Nam. Ở nước ta, dược liệu này xuất hiện nhiều ở các tỉnh miền Bắc và miền Trung từ Huế trở ra, nhất là Hà Giang, Quảng Ninh, Thanh Hoá, Nghệ An.

bệnh tiêu chảy 1
Củ mài chữa tiêu chảy, kiết lỵ

Dược liệu có vị ngọt, tính bình quy vào các kinh tỳ, vị, phế, thận. Theo y học hiện đại củ mài chữa suy dinh dưỡng, suy nhược cơ thể, hỗ trợ tiêu hoá, chữa bệnh khó tiêu, tăng cường tuần hoàn máu, kiểm soát đường huyết ở người bệnh tiểu đường. Theo Đông y, dược liệu này chủ trị tiêu hoá kém, tả lỵ lâu ngày, suy nhược cơ thể, ho lâu ngày yếu mệt, đái rắt, đái tháo miệng khát, di tinh, phụ nữ khí hư.

Khi bị kiết lỵ, tiêu chảy lâu ngày do tỳ vị hư nhược nên áp dụng bài thuốc từ củ mài sau:

Cách 1: Dùng củ mài, bạch truật, đảng sâm, cam thảo mỗi loại 80g, biển đậu 60g, trần bì, liên nhục, cát cánh, ý dĩ, sa nhân mỗi loại 30g. Tán tất cả các nguyên liệu trên thành bột mịn sau đó trộn đều lên. Người lớn dùng mỗi lần 8-12g, ngày 1-3 lần. Trẻ em thì giảm ½ liều. Có thể dùng với nước sôi để nguội hay sắc thành nước uống.

Cách 2: Chỉ dùng củ mài, đem sao vàng rồi tán thành bột. Tiếp đến cho vào chút nước cơm và muối rồi đem trộn đều thành hỗn hợp như bột ăn của trẻ con. Mỗi lần dùng từ 8-10g củ mài.

Cách 3: Chuẩn bị 60g củ mài, 120g nhục thung dung, 180g ngũ vị tử, 90g đỗ trọng đã sao vàng, 30g thần phục, 30g ba kích, 30g ngưu tất, 30g thục địa, 30g trạch tả, 30g xích thạch chỉ. Tất cả đem tán bột rồi trộn với hồ và vo viên. Tốt nhất chỉ nên làm viên có kích thước bằng hạt đậu đen, Mỗi lần uống từ 20-25 viên. Trẻ em dùng ½ liều lượng.

Củ mài chống chỉ định với những người thấp nhiệt hay đang bị táo bón nên khi sử dụng cần chú ý.

Lương y Bùi Thị Khuyển

Bình luận

Bạn có thể quan tâm