Hạ đường huyết là gì? Nguyên nhân và phương pháp điều trị

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 6:28 13/07/2019 |

Hạ đường huyết là vấn đề thường gặp ở người bệnh tiểu đường đang điều trị, nếu không được cấp cứu và xử trí kịp thời có thể dẫn đến hôn mê và để lại hậu quả nặng nề, thậm chí là gây nguy cơ tử vong cao. Vậy bản chất của hạ đường huyết là gì, nguyên nhân, biểu hiện, cách phòng và điều trị hạ đường huyết như thế nào? Bài viết dưới đây sẽ giúp các bạn tìm lời đáp cho những câu hỏi này, nếu hạ đường huyết là vấn đề bạn đang quan tâm thì đừng bỏ qua nhé!

Hạ đường huyết là gì?

Hạ đường huyết hay còn gọi là đường huyết thấp là tình trạng lượng đường (glucose) trong máu giảm xuống dưới mức bình thường. Tình trạng này có thể dẫn đến nhiều triệu chứng như lóng ngóng run chân tay, rối loạn, khó nói, mất ý thức, động kinh, hay thậm chí là tử vong,…

Cơ thể hấp thụ đường qua các thức ăn chứa nhiều carbohydrate hàng ngày như gạo, khoai tây, ngũ cốc, bánh mì, sữa, đồ ngọt và trái cây. Đường được tích trữ trong gan và mô dưới dạng glucogen sau đó sẽ được phân hóa thành glucose để tạo thành năng lượng đáp ứng nhu cầu của cơ thể.

Hạ đường huyết là gì?

Tụy là cơ quan chủ chốt đóng vai trò kiểm soát đường huyết trong cơ thể. Tụy tiết ra insulin, một loại hormone có chức năng điều tiết hàm lượng đường trong máu bằng cách tăng cường sự chuyển hóa glucose của tế bào, từ đó làm giảm đường huyết trong cơ thể.

Ngoài insulin còn có một hormone khác cũng đảm nhiệm vai trò điều tiết đường trong máu là glucagon, nhưng trái với insulin, glucagon là hormone giữ vai trò tăng đường huyết trong cơ thể. Khi tụy không sản xuất đủ glucagon, lượng đường trong máu sẽ giảm, dẫn đến tình trạng hạ đường huyết.

Đối với người bệnh tiểu đường đang trong quá trình điều trị, tác dụng ức chế của thuốc có thể khiến cơ thể thiếu hụt lượng glucagon cần thiết để duy trì đường huyết ở mức ổn định, cân bằng. Chính vì thế mà dù tiểu đường nghĩa là đường huyết cao nhưng người bệnh tiểu đường vẫn có thể bị hạ đường huyết do glucose trong máu bị ức chế quá mức.

Ngoài ra, theo kết quả nghiên cứu và thực tế cho thấy, trong một số trường hợp, người không mắc bệnh tiểu đường vẫn có khả năng bị hạ đường huyết.

Những ai có nguy cơ cao bị hạ đường huyết?

Hạ đường huyết thường không bổ biến ở người lớn và trẻ em trên 10 tuổi mà thường gặp ở người bệnh tiểu đường đang điều trị bệnh bằng cách bổ sung insulin hay tự ý sử dụng thuốc đặc trị mà không có sự chỉ dẫn của bác sĩ. Ngoài ra, hạ đường huyết cũng có thể là tác dụng phụ trong quá trình điều trị các bệnh lý khác, do thiếu hormone hoặc do có khối u trong cơ thể.

Nguyên gây hạ đường huyết

Sau khi nắm rõ hạ đường huyết là gì, chúng ta cùng tìm hiểu nguyên nhân gây hạ đường huyết phổ biến hiện nay nhé!

Tình trạng hạ đường huyết do bệnh tiểu đường xảy ra khi lượng hormone insulin và glucagon điều tiết trong máu bị mất cân bằng. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng mất cân bằng hormone có thể là:

+ Sử dụng quá nhiều insulin hoặc sử dụng thuốc đặc trị tiểu đường không theo chỉ dẫn của bác sĩ.

+ Tập luyện thể dục thể thao với cường độ cao mà chưa ăn uống đầy đủ.

+ Không ăn đủ, bỏ bữa hoặc khoảng cách giữa các bữa ăn cách xa thời gian (như qua một đêm).

+ Bữa ăn hàng ngày không bổ sung lượng đường bột cần thiết.

+ Chế độ ăn kiêng không hợp lý.

+ Uống nhiều rượu bia, sử dụng chất kích thích gây mất cân bằng nội tiết.

Nguyên nhân gây hạ đường huyết là gì?

Bên cạnh các nguyên nhân trên, một số yếu tố được cho có khả năng làm tăng nguy cơ hạ đường huyết ở người bệnh tiểu đường bao gồm:

+ Đang sử dụng thuốc điều trị bệnh tiểu đường.

+ Đang điều trị viêm gan hoặc bệnh lý về thận.

+ Mắc các bệnh rối loạn nội tiết như suy tuyến thượng thận, suy tuyến yên,…

+ Có khối u làm tăng tiết insulin trong cơ thể.

Biểu hiện của bệnh hạ đường huyết

Biểu hiện của hạ đường huyết là gì?
Biểu hiện của hạ đường huyết là gì?

Phòng bệnh hạ đường huyết

Hạ đường huyết là gì? Phòng bệnh hạ đường huyết như thế nào?

Điều trị hạ đường huyết

Như thông tin trong mục hạ đường huyết là gì thì hạ đường huyết là tình trạng lượng đường (glucose) trong máu giảm xuống dưới mức bình thường. Do vậy, việc điều trị hạ đường huyết sẽ tập trung vào mục tiêu giúp lượng đường trong máu trở lại mức bình thường, cân bằng và ổn định. Cụ thể như sau:

+ Đối với người bệnh tiểu đường nếu thấy có dấu hiệu hạ đường huyết phải nhanh chóng ăn nhẹ như súp, cháo loãng hoặc uống một cốc nước đường (đường gluco), trà đường, sau đó nằm nghỉ ngơi yên tĩnh. Sau khoảng 15-20 phút, nếu lượng đường trong máu vẫn chưa trở lại mức bình thường hoặc người bệnh chưa cảm thấy đỡ hơn thì có thể bổ sung thêm đường một nữa (theo những cách trên). Khi tỉnh táo trở lại, người bệnh nên ăn đầy đủ dinh dưỡng để phục hồi cơ thể và ngăn ngừa nguy cơ hạ đường huyết.

+ Người bệnh tiểu đường đang trong quá trình điều trị bằng insulin nên tiêm thuốc trước bữa ăn 1-2 tiếng đồng hồ. Trường hợp sau khi tiêm insulin thấy người khó chịu, bủn rủn thì bổ sung ngay một ít đường.

+ Trường hợp nghi ngờ có khối u tụy cần đến cơ sở y tế hoặc bệnh viện chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.ời

+ Trường hợp, người bệnh bị ngất hoặc lên cơn động kinh do hạ đường huyết cần được tiêm glucagon ngay lập tức giúp đường huyết nhanh chóng ổn định, hạn chế những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

Hạ đường huyết là gì? Làm gì khi bị hạ đường huyết?

Hạ đường huyết có nguy hiểm không?

Theo chia sẻ của giáo sư Thái Hồng Quang (Chủ tịch Hội Nội tiết và Đái tháo đường Việt Nam) thì chứng hạ đường huyết nguy hiểm hơn nhiều so với tăng đường huyết. Đặc biệt nếu tình trạng hạ đường huyết xảy ra vào ban đêm, ở người già hoặc không được phát hiện và xử trí kịp thời có thể dẫn đến nguy cơ tử vong là rất cao. Bởi chứng hạ đường huyết có thể trở thành tác nhân làm tăng nguy cơ suy giảm nhận thức và tổn thương não, tình trạng hạ đường huyết nếu thường xuyên xảy ra có thể ảnh hưởng đến khả năng nhận thức của người bệnh trong tương lai. Đặc biệt, tình trạng hạ đường huyết nghiêm trọng có thể khiến người bệnh bị co giật, hôn mê và nếu không được phát hiện kịp thời và xử trí kịp thời có thể gây nguy cơ tử vong rất cao. 

Tuy nhiên, cũng theo chia sẻ của giáo sư Thái Hồng Quang thì chứng hạ đường huyết nếu được phát hiện và xử lý kịp thời thì hoàn toàn có thể giảm thiểu tối đa các rủi ro có thể xảy ra. Điều người bệnh cần làm là luôn chủ động phòng ngừa nguy cơ hạ đường huyết có thể xảy ra, nhanh chóng xử lý tình trạng hạ đường huyết, hạn chế những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

Trên đây là một số thông tin cơ bản về chứng hạ đường huyết thường gặp ở người bệnh tiểu đường. Mong rằng qua bài viết ngày hôm nay, các bạn không chỉ tìm được lời đáp cho câu hỏi hạ đường huyết là gì, nguyên nhân và cách điều trị hạ đường huyết như thế nào mà còn có nhận thức đúng đắn về hạ đường huyết cũng như có nắm rõ cách xử trí trong những trường hợp hạ đường huyết, tránh những biến chứng nguy hiểm đối với sức khỏe của bản thân.

Bình luận

Bạn có thể quan tâm