Những việc cần làm ngay nếu chẳng may bị bong gân

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 11:29 28/03/2021 |

Bong gân là tình trạng kéo giãn hoặc rách dây chằng – một dải mô xơ cứng nối hai xương với nhau. Nguyên nhân là do ngã, xoắn người hoặc chấn thương khớp.

Những việc cần làm ngay nếu chẳng may bị bong gân
Băng ép nhẹ xung quanh khớp khi bị bong gân

Vào mùa mưa, nồm ẩm, trơn trượt có rất nhiều người bị ngã, trẹo chân, chống tay dẫn đến bị bong gân. Có người bị bong gân nhưng hồi phục rất nhanh. Nhưng cũng có người đau đớn đến hàng tháng không khỏi. Chúng tôi xin cung cấp một số kiến thức cơ bản để giúp hồi phục nhanh nhất nếu không may bị bong gân.

Bong gân là tình trạng kéo giãn hoặc rách dây chằng – một dải mô xơ cứng nối hai xương với nhau. Nguyên nhân phổ biến nhất gây ra tình trạng này là ngã, xoắn người hoặc chấn thương khớp. Những nguyên nhân này có thể khiến khớp lệch khỏi phạm vi chuyển động bình thường khiến dây chằng bị kéo giãn quá mức,dẫn đến rách một phần hoặc toàn bộ dây chằng.Bong gân mắt cá chân là tình trạng phổ biến nhất thường do trẹo chân.

Bong gân thường chia ra 3 độ. Dây chằng chỉ bị giãn một ít được coi là nhẹ (độ 1); Dây chằng bị rách một phần dấu hiệu nặng (độ 2); Dây chằng bị đứt hoàn toàn dấu hiệu rất nặng (độ 3). Nếu bong gân gân độ 2 – 3 (rất đau và không thấy bệnh tình tiến triển, cảm giác khớp lỏng lẻo), bạn nên đến bác sĩ nếu không sẽ mang tật suốt đời. Nếu bong gân độ 1, tự xử lý đúng cách sẽ giúp mau hồi phục.

Trong dân gian, thường là bị chấn thương bong gân sẽ tự ý điều trị không đúng cách như dùng rượu, xoa cao, dầu nóng vào nơi bị tổn thương. Đây là sai lầm thường thấy trong điều trị bong gân khiến bệnh lâu khỏi. Bong gân là tổn thương bầm giập dẫn đến sung huyết, xuất huyết ngầm. Xoa dầu nóng hoặc chườm nóng ngay sau khi chấn thương sẽ làm tăng tình trạng xung huyết, xuất huyết tại chỗ, gây phù nề hơn và tổn thương nặng hơn.

Khi bị chấn thương bong gân, việc đầu tiên làngưng vận động, để bộ phận tổn thương được nghỉ ngơi. Sau đó chườm đá tại vị trí sưng nề. Mỗi lần chườm 20-30 phút, mỗi ngày chườm 3-4 lần. Không đặt đá trực tiếp lên da mà nên dùng túi đá chườm qua lớp vải khăn. Có thể chườm đá vài ngày đầu sau chấn thương.

Những việc cần làm ngay nếu chẳng may bị bong gân 1
Chườm đá vào chỗ bị bong gân

Sau khi chườm đá, dùng băng chun băng ép nhẹ xung quanh khớp bị chấn thương để hạn chế biên độ vận động. Tuy nhiên không nên băng quá chặt hoặc cột cố định khớp. Một ngày sau khi bị bong gân, ta có thể vận động nhẹ vùng khớp.

Nếu bong gân ở tay, chân, nên kê cao bộ phận bị bong gân hơn vị trí của tim khoảng 10cm trong vòng 48 giờ đầu, đặc biệt là khi nằm ngủ. Việc này vừa giúp giảm đau nhức, vừa tránh bị phù nề.

Nên bổ sung kẽm, silicium, đồng trong vòng 2 – 3 tuần bằng các loại thực phẩm: hạt bí, bột ca cao, mè, rong biển, ngũ cốc, hành, tỏi và đặc biệt là các loại hải sản như hàu, nghêu, cua, mực v.v… Những thực phẩm này giúp cơ thể có đủ chất để phục hồi thương tổn.

Sau vài ngày chườm đá, khi các vết bầm giập, xung huyết đã tạm thời ổn định, ta có thể áp dụng các biện pháp dân gian như xoa bóp nhẹ, chườm thảo dược bằng 1 trong nhiều cách sau.

Ngải cứu tươi 20g, giã nát. Cho thêm một ít rượu hoặc giấm, bỏ vào chảo, xào cho nóng lên. Bắc xuống, để nguội. Khi còn hơi ấm nóng thì đắp vào chỗ bị tổn thương. Ngày đắp 2 lần và đắp liên tục cho đến khi khỏi.

Lá cây náng tươi rửa sạch, giã nhỏ, cho thêm ít rượu vào rồi đem nướng cho nóng lên, sau đó để nguội bớt rồi đắp vào chỗ bị đau do bong gân rồi băng lại. Có thể thay lá thuốc nhiều lần trong ngày và áp dụng cho tới khi khỏi bệnh.

Lá cây đại tươi 100-200g, giã nhỏ, đắp tại chỗ băng lại, ngày hai lần.

Nghệ vàng 40g, cúc tần 40 lá, hai thứ giã nhỏ, thêm 30ml rượu, xào cho sôi, để nguội vừa phải rồi bó vào chỗ sưng đau, ngày làm 1-2 lần.

Lá si, lá ngải cứu, lá cúc tần, vỏ cây gạo… mỗi loại 50g, giã nát, tẩm giấm ăn, đun sôi, để nguội đắp lên chỗ sưng đau và băng lại, ngày một lần.

Cần phải nhắc lại là tuyệt đối không áp dụng biện pháp chườm này ngay sau khi bị chấn thương.Chỉ áp dụng sau chấn thương khoảng 3 ngày, khi mà các thương tổn mạch máu đã ổn định.

Bác sĩ đời sống

Bình luận

Bạn có thể quan tâm