fbpx

Tiết kiệm dầu ăn lại thiệt thân và sự nhầm tưởng tai hại của bà nội trợ Việt Nam

Đăng lúc: 4:27 31/01/2020 -

Rán xong, bà đổ phần dầu ăn thừa vào bát sành để bữa sau sử dụng tiếp. Đây là một sai lầm tai hại mà không ai trong gia đình có thể “nắn chỉnh” được.

cách sử dụng dầu ăn 2
Dầu ăn được các bà nội trợ sử dụng phổ biến để làm các món chiên rán

Tác dng tuyt vi ca du ăn!

Nói một cách công bằng, kể từ khi ra đời năm 1956 đến nay, trong bếp của mỗi gia đình, dầu ăn là một thực phẩm không thể thiếu được. Dầu ăn trở thành một phần cực kỳ quan trọng, đến mức người ta cho rằng dầu ăn đã tồn tại cùng lịch sử phát triển của con người hàng trăm năm, chứ không phải mới xuất hiện từ giữa thế kỷ 19. Tầm quan trọng của dầu ăn là vậy, tuy nhiên, còn nhiều tranh cãi về tác dụng của loại thực phẩm này.

Như đã đề cập từ đầu bài viết, tôi nhìn thấy người thân của mình sử dụng dầu ăn một cách bừa bãi, coi dầu ăn như một thứ thực phẩm thần thánh, làm mọi món ăn trở nên ngon lành. Thế nhưng, cũng rất nhiều thông tin cho rằng dầu ăn sử dụng không đúng cách sẽ lợi bất cập hại. Điều này là nguyên do khiến phóng viên quyết định tìm hiểu kỹ hơn về dầu ăn – thông qua sự tư vấn của các chuyên gia hàng đầu về thực phẩm, cũng như ý kiến của các bà nội trợ thông thái. 

Từ lâu nay, người tiêu dùng bị lẫn lộn trong mê trận thông tin liên quan đến dầu ăn, cả tích cực và tiêu cực. Đặc biệt, một điều luôn được nhấn mạnh rằng dầu thực vật là một giải pháp lựa chọn tốt do có lượng calo thấp hơn so với những chất béo truyền thống mà các bà nội trợ đang sử dụng. Hàng triệu người nội trợ đã dựa vào quan điểm đó, đổi sang sử dụng dầu ăn thay vì bơ, mỡ động vật với lòng tin và suy nghĩ gia đình của họ sẽ sử dụng thực phẩm và ăn đồ ăn tốt hơn cho sức khoẻ.

Theo bác sĩ Nguyễn Thị Minh Kiều, Chủ tịch Hội Dinh dưỡng Thực phẩm TP.HCM, việc hạn chế hoàn toàn hay dùng quá nhiều dầu ăn đều không tốt cho sức khỏe. Tốt nhất là nên cân đối số lượng và chất lượng chất béo trong bữa ăn hằng ngày (15-30% trên tổng năng lượng do khẩu phần ăn đem lại) để đảm bảo lợi ích cho cơ thể.

Trên thực tế, dầu ăn là nguồn cung cấp và dự trữ năng lượng lớn nhất cho cơ thể: 9 kcal/g so với 4 kcal/g do các chất đạm, đường, bột cung cấp. Ngoài ra, chúng còn là dung môi của các vitamin tan trong dầu, mỡ như vitamin A, D, E, K. Dầu ăn cũng là nguồn cung cấp các axit béo thiết yếu, giúp cơ thể tăng trưởng, da dẻ mịn màng, ít viêm nhiễm và hoàn thiện chức năng sinh sản của cơ thể.

Du ăn chiên đi chiên li vô cùng nguy him

Phóng viên đã khảo sát thói quen sử dụng đồ chiên rán của người Việt từ thành thị đến nông thôn; từ miền Nam qua miền Trung, ra miền Bắc; từ bếp nhà ra quán vỉa hè; từ bếp ăn của những gia đình bình dân đến nơi nấu nướng của giới giàu có. Mỗi phòng bếp đều xuất hiện bóng dáng dầu ăn, có thể là dầu thực vật vừa phải, hoặc các loại cao cấp như dầu o liu, dầu hạt cải, dầu cá. Dầu ăn có thể có nhiều chủng loại, song, các chế biến và bảo quản thì hầu như ở đâu cũng giống nhau.

cách sử dụng dầu ăn 3
Dầu ăn chiên đi chiên lại có tác hại lớn đối với sức khỏe

Không thể phủ nhận rằng, dầu ăn và chất béo giữ một vai trò quan trọng đối với sức khỏe chúng ta, các món chiên xào cũng là những món ăn khoái khẩu của nhiều người. Để tiết kiệm, một số người nội trợ hoặc các quán ăn vỉa hè sau khi chế biến các món ăn chiên xào thường sử dụng lại dầu ăn đã chế biến trước đó. Việc làm này thật sự không mấy hữu ích mà trái lại còn gây nên những những tác hại khôn lường cho sức khỏe. Tuy nhiên, sử dụng dầu chiên đi chiên lại nhiều lần sẽ gây nguy hiểm cho sức khỏe.

Thông thường để tiết kiệm, bộ phận không nhỏ các bà nội trợ – như trường hợp chính mẹ của tác giả bài viết này – có thói quen sử dụng lại dầu ăn đã chiên để chế biến cho các món ăn sau đó. Đây là việc làm hoàn toàn không tốt đối với sức khỏe.

Dầu được sử dụng nhiều lần cũng thường thấy ở các quán bán hàng rong, ngay cả ở những khách sạn, nhà hàng dầu ăn vẫn được sử dụng lại. Có lẽ cả người tiêu dùng và những người tái sử dụng dầu thậm chí không biết có mối nguy hiểm sức khoẻ hoặc họ bỏ qua tất cả các dấu hiệu nguy hiểm nhằm thu lợi nhuận.

Du ăn không rõ ngun gc – sát th n mình quán ăn

Phóng viên khảo sát tại thành phố Bắc Giang. Vào các buổi chiều tại một số tuyến đường như Nguyễn Thị Lưu, Ngô Gia Tự, khu vực Cầu Chui… các hàng quán ăn vỉa hè rất đông thực khách, những món ăn chiên rán tại đây cũng rất hút khách. Bạn Minh Hòa, THPT Thái Thuận chia sẻ: “Đồ ăn ở các quán này vừa ngon vừa rẻ nên em cùng các bạn thường xuyên đến đây, đồ chiên rán mình cũng không biết họ làm thế nào, chỉ đến gọi đồ họ mang ra thôi nên cũng không biết nguyên liệu thế nào, mà quan trọng là ngon miệng nên không mấy ai để ý…”

Thực tế hiện nay tại nhiều quán ăn, chỉ với chiếc chảo ngập dầu, các chủ hàng có thể sử dụng để rán tới hàng chục, thậm chí hàng trăm lượt đồ ăn. Khi dầu trong chảo đã chuyển màu sẽ được đổ lẫn dầu mới vào rán tiếp. Trong khi đó, nhiều thực khách vẫn ung dung ăn uống bởi với nhiều người, việc tận dụng dầu đã qua sử dụng để rán lại đồ ăn là điều hết sức bình thường, còn với các chủ hàng thì đây là cách hiệu quả để “tiết kiệm”.

cách sử dụng dầu ăn 1
Tại các quán vỉa hè, đa phần sử dụng dầu ăn chiên đi chiên lại, mỡ cháy

Tại hàng loạt quán ven đường, các món ăn nhanh xiên rán, nem chua, bánh khoai, bánh tôm, xúc xích… được bày bán tại nhiều nơi thu hút rất đông thực khách là các bạn học sinh, sinh viên bởi giá rẻ, mùi vị hấp dẫn do được tẩm ướp, tuy nhiên khâu chế biến của những món ăn này vẫn không được nhiều chú tâm bởi chỉ cần “ngon mắt – ngon miệng” là được.

Chị Bích, chủ một hàng ăn vặt lý giải cho việc không thay dầu đã qua nhiều lần sử dụng: “Bán đồ ăn vặt đã bao năm nay tôi vẫn làm như vậy, chứ rán được 2, 3 lượt đã bỏ dầu ăn đi thì bao nhiêu cho vừa, chưa kể các món ăn bán chạy thì dầu cũng hết nhanh, không mấy khi có dầu thừa, khách ăn họ không phàn nàn gì thì mình vẫn làm như vậy thôi”.

Một ví dụ khác, phóng viên tìm đến khu vực đồ ăn vặt trước cổng chợ Phạm Văn Hai (quận Tân Bình, thành phố Hồ Chí Minh) và thực sự “bị sốc” khi chứng kiến các đồ chiên rán được chế biến một cách tràn lan, sử dụng dầu ăn không rõ nhãn mác, chiên xào rất nhiều lần. Hầu như, trong cả ngày, người chủ quán ăn chỉ sử dụng duy nhất một chảo mỡ đã cháy đen phục vụ cho hàng trăm lần chiên rán mà bất kể đến sức khỏe của thực khách.

Theo lời khuyên của các chuyên gia, thức ăn chế biến bằng chiên, rán nên chọn loại chất béo chịu được nhiệt độ cao như mỡ động vật, dầu đậu nành, dầu hạt cải và dầu lạc. Cần làm nóng mỡ, dầu ăn một cách từ từ, khi đủ độ nóng mới cho thực phẩm vào. Nên tẩm bột bao bọc thực phẩm trước khi chiên. Làm ráo dầu, mỡ chiên trên thực phẩm trước khi ăn. Đối với các khối thịt to, có thể luộc, hấp hay bỏ vào lò vi sóng làm cho chín sơ trước khi chiên.

Khi nấu ăn, các bà nội trợ cần cân đối lượng dầu mỡ phù hợp tránh lãng phí và không dùng lại dầu, mỡ thừa. Nếu đi ăn các món chiên,xào ở ngoài, bạn cần chọn ăn, uống ở những hàng quán có uy tín và chất lượng. Tránh tình trạng hám rẻ ăn bừa, gây nguy hại cho sức khỏe.

Hoài Sơn

Bình luận