fbpx

Tiểu đường thai kỳ: Nguyên Nhân, dấu hiệu, điều trị mẹ bầu cần biết

Đăng lúc: 8:32 20/06/2019 -

1. Tiểu đường thai kỳ là gì?

Tiểu đường thai kỳ là gì?

Tiểu đường thai kỳ (hay còn gọi là đái tháo đường thai kỳ) là sự không dung nạp glucose trong thời kỳ mang thai, từ đó dẫn đến tình trạng tăng đường huyết trong máu khi mang thai. Bệnh thường gặp từ tuần thứ 24-28 của thời kỳ mang thai. Tình trạng tăng đường huyết khi mang thai có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm cho cả mẹ và con như dị tật thai nhi ở các mức độ khác nhau như: mắc bệnh vàng da, dị tật thai nhi, thai thiếu canxi, hô hấp kém hoặc cũng có thể bị nhiễm trùng huyết vv….thậm chí thai nhi có nguy cơ chết lưu từ trong bụng mẹ.

2. Nguyên nhân gây ra bệnh tiểu đường thai kỳ?

Những người có nguy cơ bị tiểu đường thai kỳ

Insulin là hormon do tụy sản xuất ra và có vai trò tác động lên quá trình chuyển hóa glucid, protein và lipid và trong cơ thể, nhờ đó mà Insulin có tác dụng làm hạ đường huyết trong máu nhờ.

Nguyên nhân gây ra bệnh tiểu đường thai kỳ?
Nguyên nhân gây ra bệnh tiểu đường thai kỳ?

Nguyên nhân gây ra bệnh tiểu đường thai kỳ là do lượng insulin trong cơ thể sản xuất không đủ để kiểm soát và chuyển hóa đường, khiến lượng đường trong máu tăng cao.

3. Dấu hiệu tiểu đường thai kỳ

Dấu hiệu, biểu hiện tiểu đường thai kỳ

Khi bị đái tháo đường thai kỳ, mẹ bầu sẽ khó phát hiện được những thay đổi nội tiết của bệnh tiểu đường nếu không đi khám thường xuyên và có sự chẩn đoán của các y, bác sĩ. Dưới đây là các dấu hiệu biểu hiện các triệu trứng bệnh tiểu đường thai kỳ mà các mẹ cần biết:

  • Luôn cảm thấy khô miềng và khát nước
  • Buồn nôn, cơ thể mệt mỏi
  • Vùng kín bị ngứa rát, nấm men, hoặc nhiễm trùng âm đạo
  • các vết thương, vết vết trầy xước khó lành hơn.
  • Sụt cân không rõ nguyên nhân
  • Xuất hiện nhiều tưa lưỡi
  • Nước tiểu có nhiều kiến bâu …

Những dấu hiệu trên có thể sẽ dần mất đi sau khi mẹ sinh xong nếu như có sự theo dõi và kiểm soát tốt.

4. Xét nghiệm tiểu đường thai kỳ khi nào?

Để đảm bảo an toàn cho mẹ và thai nhi trong thời kỳ mang bầu, tất cả phụ nữ mang thai nên đi làm xét nghiệm tiểu đường thai kỳ sớm ở tuần thứ 24-28. Nếu phát hiện trong giai đoạn này thì có thể kiểm soát được tiểu đường và sàng lọc các nguy cơ gây hại cho thai nhi.

Đối với những phụ nữ có tiền sử tiền tiểu đường thì nên làm xét nghiệm tiểu đường sớm hơn để xác định mức đường huyết.

Với những phụ nữ đã từng bị tiểu đường thai kỳ cũng nên thực hiện xét nghiệm 3 năm 1 lần để theo dõi sự phát triển đái tháo đường từ đó xác định được có bị tiền đái tháo đường không? Và bác sỹ sẽ đưa ra phác đồ điều trị và đưa ra những lời khuyên về chế độ ăn uống và lối sống tích cực để phòng ngừa bệnh tiểu đường hiệu quả.

Sau hai lần dính tiểu đường thai kỳ, người mẹ trẻ bất ngờ tìm được cách giải thoát

Trải qua 2 lần sinh nở, chị Thảo cho rằng sức khỏe của mình giảm sút tới 40% so với thời con gái vì bị tiểu đường “giày vò”. May mắn người phụ nữ này đã tìm được thảo dược chữa tiểu đường.

Xét nghiệm tiểu đường thai kỳ gồm những gì?

Để biết chính xác bệnh tiểu đường thai kỳ, phụ nữ mang thai nên thực hiện 2 loại xét nghiệm sau:

Loại 1: Xét nghiệm định lượng Glucose lúc đói.

Trước khi làm xét nghiệm, thai phụ được chỉ định nhịn đói vào buổi sáng. Sau đó, bác sĩ sẽ chỉ định uống hết 50g Glucose trong 5 phút và lấy máu ở đầu ngón tay sau 1 giờ để xét nghiệm sự chuyển hóa đường của cơ thể. Sau đó, thai phụ làm thêm xét nghiệm dung nạp Glucose để có kết quả chính xác nhất.

Loại 2: Xét nghiệm dung nạp Glucose vào tuần thai 24-28.

Trước khi làm xét nghiệm dung nạp Glucose, khi thai phụ được chỉ định nhịn đói vào buổi sáng (nhịn đói ăn ăn từ 10-14 giờ). Bác sỹ sẽ lấy máu xét nghiệm đường huyết lúc đói và cho thai phụ uống 75g glucose trong 5 phút. Bác sỹ sẽ định lượng đường huyết tại thời điểm 1 và 2 giờ sau khi thai phụ uống nước đường. Nếu kết quả mẫu máu của thai phụ dương tính thì xác định mắc bệnh tiểu đường thai kỳ và được bác sĩ đưa ra phác đồ điều trị.

5. Chỉ số tiểu đường thai kỳ

Sau khi làm xét nghiệm, thai phụ được chẩn đoán xác định mắc tiểu đường thai kỳ nếu kết quả xét nghiệm có chỉ số đường huyết vượt mức an toàn như sau: 

Chỉ số đường huyết đo được lúc đói: ≥ 150mg/dL.

Chỉ số đường huyết sau 02 giờ uống nước đường: ≥ 140mg/dL.

Mỗi thai phụ sẽ có chỉ số tiểu đường thai kỳ khác nhau. Tuỳ vào từng chỉ số, bác sĩ sẽ nói cho thai phụ biết những ảnh hưởng có thể gặp phải và đưa ra phác đồ điều trị cũng như tư vấn về các chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý để chăm sóc tốt cho sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.

6. Tiểu đường thai kỳ có nguy hiểm không?

Tiểu đường thai kỳ có nguy hiểm ko? Ảnh hưởng tới mẹ và con như thế nào?
Tiểu đường thai kỳ có nguy hiểm ko? Ảnh hưởng tới mẹ và con như thế nào?

Tiểu đường thai kỳ không ảnh hưởng nhiều đến cuộc sống thường ngày trong giai đoạn tuần 1 – tuần 23. Tuy nhiên, sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của sản phụ và thai nhi nhiều từ tuần 24 trở đi, đặc biệt là lúc sắp sinh và sau khi sinh. Cụ thể như sau:

Đối với mẹ

– Tăng nguy cơ biến chứng rối loạn chuyển hóa, tổn thương thận, mạch vành, mắt và nhiễm khuẩn.

– Rối loạn tăng huyết áp khi có thai, tiền sản giật, sinh khó, chấn thương khi sinh, chảy máu sau khi sinh, tỷ lệ nhiễm khuẩn cao.

Ngoài ra, sản phụ sẽ có một số nguy cơ lâu dài như:

– Tăng tỷ lệ đái tháo đường type 2 ( có khoảng 30-50% sản phụ sau khi sinh bị đái tháo đường type 2 trong vòng từ 5-10 năm)

– Béo phì và tăng cân quá mức

– Tăng nguy cơ bị đái tháo đường thai kỳ cho những lần có thai sau (có khoảng 30-69% bị tiểu đường thai kỳ ở những lần có thai tiếp theo)

Đối với thai nhi

Tiểu đường thai kỳ ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của thai nhi qua 2 giai đoạn sau:

– Giai đoạn 3 tháng đầu:

+ Tác động lên quá trình phát triển của phôi thai làm tăng nguy cơ thai không phát triển, bị sảy thai, thai chết lưu, dị tật bẩm sinh (có khoảng 8-13% tỷ lệ thai nhi bị dị tật, cao hơn gấp 2-4 lần so với những người không bị đái tháo đường thai kỳ)

+ Các dị tật thai nhi thường gặp khi sản phụ bị tiểu đường thai kỳ như: tổn thương hệ thần kinh, hệ xương, các mạch máu lớn, tim, thận, tiết niệu.

– Giai đoạn 3 tháng cuối thai kỳ:

+ Tăng tỷ lệ tử vong khi chưa sinh (có khoảng 20-30%). Thai nhi có thể chết lưu trong vòng từ 3-6 tuần cuối của thai kỳ. 

+ Tăng tỷ lệ suy hô hấp, bệnh mang trong, xẹp phổi do ngăn cản quá trình hoàn thiện của phổi thai nhi

+ Tăng trưởng quá mức và thai to

+ Đa ối cấp, mạn tính dẫn đến nguy cơ sinh non

+ Thai chậm phát triển trong tử cung

+ Tăng hồng cầu

+ Thiểu ối

+ Vàng da sơ sinh

+ Sang chấn thai do thai to, sinh khó

Ngoài ra, trẻ được sinh ra từ sản phụ bị tiểu đường thai kỳ sẽ có một số ảnh hưởng về lâu dài như sau:

+ Tăng khả năng bị béo phí.

+ Tăng khả năng khi lớn trẻ sẽ sớm bị đái tháo đường type 2, rối loạn tâm thần – vận động. 

+ Tăng nguy cơ đái thái đường và tiền đái tháo đường gấp 8 lần khi lớn từ 19-27 tuổi.

7. Điều trị tiểu đường thai kỳ

Sau khi thai phụ được chẩn đoán bị tiểu đường thai kỳ, bác sỹ sẽ kê thuốc uống kết hợp với chế độ ăn uống và tập luyện khoa học để tầm soát bệnh.

7.1 Tiểu đường thai kỳ nên ăn gì

Nên ăn gì và không nên ăn gì?
Tiểu đường thai kỳ nên ăn gì và không nên ăn gì?

– Thực phẩm giàu chất xơ và ít chất béo, calo. 

– Các loại hoa quả, rau xanh và ngũ cốc như: rau bina, súp lơ xanh, cà chua, bột ngũ cốc, gạo nâu, đậu lăng và đậu đen, sữa ít béo hoặc không béo, dầu oli.

– Ăn nhiều thực phẩm giàu protein và ít chất béo bão hòa: thịt đỏ, thịt heo, thịt gà, cá,.. các loại thực phẩm giàu đạm khác như: phô mai, đậu phộng (lạc),..

– Đa dạng thức ăn

– Chia nhỏ ăn nhiều bữa: Có thể chia thành 6 bữa nhỏ

Một số thực phẩm nên tránh khi bị tiểu đường thai kỳ

– Đồ uống cà phê, đồ uống có gas.

– Thực phẩm chiên rán như: khoai tây chiên, cơm rang, đồ rán, bột trắng hoặc gạo, nước hoa quả, nước chứa hương vị.

– Hạn chế đồ ăn ngọt như: kẹo bánh, kem, bánh rán, mứt thạch, nước sốt ngọt,

– Tránh ăn quá nhiều bơ sữa trâu và bơ

7.2 Vận động nhẹ nhàng

Tập thể dục nhẹ nhàng kiểm soát đái tháo đường thai kỳ
Tập thể dục nhẹ nhàng kiểm soát đái tháo đường thai kỳ

Đi bộ hàng ngày, đạp xe, bơi lội 30 phút mỗi ngày. Nếu không thể luyện tập trong 30 phút, thai phụ có thể lựa chọn thời gian tập luyện ngắn hơn;   

7.3 Điều trị tiểu đường thai kỳ bằng isulin

Insulin là một loại hormone dùng để trị bệnh tiểu đường do có khả năng kiểm soát lượng đường trong máu. 

Nếu thai phụ có chế độ ăn uống và vận động không đủ để cân bằng đường huyết thì sẽ được các bác sĩ chỉ định cho tiêm insulin giúp lượng glucozo trong máu trở về mức an toàn.

Thực đơn cho người tiểu đường theo tư vấn của Bác sỹ

Chế độ ăn uống khoa học và hợp lý có vai trò quan trọng trong việc kiểm soát đường huyết, hỗ trợ điều trị và ngăn ngừa những biến chứng của bệnh. Chính vì thế, khi xây dựng thực đơn cho người tiểu đường cần đặc biệt chú ý cân đối các thành phần dinh…

Sự nguy hiểm khi ăn nhiều đồ ngọt

Trong những năm gần đây, tỉ lệ trẻ béo phì và người mắc các bệnh không lây nhiễm ngày càng tăng . Đây chính là tác hại của việc ăn nhiều đường quá mức khuyến cáo.

Bình luận