Tự chữa khỏi cảm lạnh và viêm họng mãn nhờ bài thuốc “học lỏm” của người Dao

Tuổi trẻ đời sống đăng lúc: 4:17 02/05/2020 |

Bị viêm họng mãn tính nhiều năm nay, có khi cơn ho dữ dội như xé toang lồng ngực, khiến chị phát sốt. Vậy mà chị đã tự chữa khỏi bệnh viêm họng nhờ bài thuốc học lỏm của người Dao.

chữa viêm họng 2
Chị Bùi Thị Hoàng khỏi viêm họng đã nhiều năm nay nhờ cây lấu đỏ

Ho như cuốc kêu, són nước tiểu ra quần

Việt Nam là 1 trong 15 nước trên thế giới có trong bản đồ dược liệu với nhiều cây thuốc đặc hữu mang giá trị sử dụng cao. Trong vô vàn thảo dược quý, xuất hiện một loại cây khá đặc biệt thuộc họ cà phê, người Dao gọi là Đìa-sèng-meng dịch ra tiếng phổ thông là lấu đỏ. Chính loại cây này đã “cứu sống” chị Bùi Thị Hoàng (38 tuổi, dân tộc Mường, sống ở xóm Ve, xã Đông Bắc, huyện Kim Bôi, Hòa Bình) khỏi những căn bệnh “khó tính”.

Chị Hoàng làm về thời trang tóc và dịch vụ cưới hỏi, công việc ổn định giúp chị trang trải cuộc sống. Hiện chị có 2 con, cháu lớn nay đã học lớp 8, còn bé gái mới được 5 tuổi. Năm 2012, chị Hoàng bị ho, ban đầu chỉ húng hắng do ngứa cổ họng. Dần dà các cơn ho xuất hiện dày đặc, khiến chị ngứa họng hơn, đau rát cổ, khạc nhổ nhiều dãi nhớt màu trắng.

Chị nhớ lại: “Đợt đó tôi bị nặng lắm, đau tức ngực và lưng, mặt đỏ bừng, ho đến đâu mồ hôi vã ra đến đó. Lúc ấy trời lạnh buốt da thịt nhưng mỗi lần ho người tôi ướt sũng. Đều đặn cứ khoảng 1h và 5h sáng tôi lại lên cơn ho, mất ngủ thường xuyên. Tôi đến viện khám bác sỹ bảo bị viêm họng và cho thuốc tây về uống. Uống thuốc vào chỉ 2-3 ngày, cơn ho dịu dần ngay và sau 1 tuần thì hết. Thế nhưng kể từ bận ấy, tháng nào tôi cũng bị, giả dụ thay đổi thời tiết là biết liền, sổ mũi dịch chảy xuống họng sẽ ho, không giữ ấm cơ thể cũng đau họng và ho. Mỗi lần như vậy tôi lại mua thuốc tây uống. Tuy nhiên tôi lờ mờ nhận ra những đợt ho sau thường nặng và kéo dài hơn trước”.

Do không điều trị dứt điểm, bệnh tái đi tái lại nhiều lần, chị Hoàng được chẩn đoán mắc viêm họng mãn tính. Năm 2014 khi mang thai con gái thứ 2 được khoảng hơn 3 tháng, chị bị ho dữ dội. Cơn ho như xé toang lồng ngực, khiến chị phát sốt, nổi hạch ở cổ, giọng khan đặc. Chị ho như cuốc kêu, cổ họng đau nhức, cảm thấy khó nuốt, khó thở, xuất hiện những tia máu nhỏ trong nước bọt. Nhiều người cho rằng có thể chị bị “ho mọc tóc” do thai nhi bắt đầu mọc tóc khiến mẹ cảm thấy ngứa họng nên khuyên chị nấu giá đỗ lấy nước uống hoặc dùng quất hấp mật ong. Nhưng nửa tháng sau, cơn ho vẫn không chịu thoái lui.

“Đang có bầu nên chẳng thể dùng thuốc tây, áp dụng các phương pháp dân gian không hiệu quả, tôi rất lo lắng. Tôi ho quàng quạc như con cuốc, ho nhiều tới mức són nước tiểu ra quần và phải đóng băng vệ sinh. Quãng thời gian đó, tôi không ngủ được, cổ họng có mủ, xuất hiện nhiều hạt đỏ như hạt ngô. Rất ngứa cổ, dịch nhớt lúc nào cũng bám đầy, tôi chỉ muốn thò tay vào gãi hoặc lấy đũa chọc cho hả hê”, chị Hoàng thở dài.

Hết viêm họng mãn lúc nào không hay

Mặc dù sống ở vùng đồi núi, chỉ cách rừng vài bước chân nhưng chị Hoàng chưa bao giờ đặt niềm tin vào thảo dược. Thậm chí chị còn tỏ thái độ với ai đó có ý định khuyên dùng phương thuốc từ cây cỏ. Cho đến một ngày, biết bạn mình được lương y người Dao Phùng Thị Hiền ở cùng xóm chữa khỏi bệnh nặng, chị Hoàng cũng lân la tìm đến xin thuốc viêm họng. Chị kể lúc này chị đang mang thai tháng thứ 5 và vẫn ho ngày ho đêm, cổ họng sưng to, chẳng thiết ăn uống.

“Tôi đến nhà lương y Hiền và tận mắt chứng kiến cô ấy đi chặt cây thuốc, mang về băm nhỏ và an tâm phần nào. Thứ thảo dược mà lương y người Dao cho tôi nhìn rất quen thuộc, đó là cây lấu đỏ mà nhiều nơi gọi là lấu bà, bầu giác. Ở quê tôi, loại cây này mọc đầy ở các bụi rậm, hoa màu trắng và quả đỏ như cà phê. Tôi mang cây thuốc về rửa sạch rồi đổ 2 lít nước vào nấu cho đến khi sôi khoảng 10 phút thì dừng.

Tôi dùng thứ nước này uống thay nước lọc. Bất ngờ là sau 3 ngày, tôi thấy cổ họng khô ráo, không còn nhiều dịch nhớt, tình trạng sưng giảm và bớt ho hơn. Sau 1 tháng uống nước cây lấu, tôi hết ho cho tới tận khi sinh em bé” – chị Hoàng tiếp tục – “Bé thứ hai tôi sinh mổ. Do mất nhiều máu, cơ thể yếu, sức đề kháng kém nên tôi sốt rét, lạnh từ bên trong lạnh ra, đắp 4 – 5 chăn bông vẫn không thấm tháp gì.

Tôi nằm trên giường run lẩy bẩy và nhớ là cô Hiền có dặn, cây lấu này ngoài trị viêm họng, viêm amidan thì nó còn đẩy lùi được cả cảm lạnh. Tôi nói người nhà đến gặp lương y Hiền xin thuốc và được cô cho rễ cây lấu đỏ đã phơi khô, tán bột. Pha bột này với nước uống thì chỉ 20 phút sau, cơ thể tôi ấm dần, hết lạnh và đỡ hẳn mệt mỏi”.

Kể từ ngày biết được công dụng chữa bệnh hữu hiệu của lấu đỏ, mỗi khi bản thân húng hắng ho hay con gái nhỏ bị viêm họng, chị Hoàng lại đi tìm cây thuốc nấu uống. Và rồi chị chữa khỏi viêm họng mãn tính lúc nào không hay, đến thời điểm hiện tại, căn bệnh này đã không còn ám ảnh chị.

Lấu đỏ – cây thuốc đa dụng

Tìm đến nhà lương y Phùng Thị Hiền (xóm Ve, xã Đông Bắc, huyện Kim Bôi, Hòa Bình) vào một ngày mưa để hỏi về cây lấu đỏ, chúng tôi được người phụ nữ dân tộc Dao chia sẻ nhiều điều. Chị cho hay cây lấu đỏ gọi theo tiếng Dao là Đìa-sèng-meng. Lấu đỏ thuộc họ cà phê, tên khác là lấu bà, bầu giác, bồ giác, men sữa, cây chạo, lá tản…

Cây cao khoảng 2-3m, cành non màu nâu đỏ, cành già màu xám sẫm. Lá mọc đối, quả hình cầu màu đỏ. Loại thảo dược này mọc tự nhiên, ra hoa màu trắng vào tháng 5-7. Lấu đỏ được thu hái quanh năm, nhiều bộ phận của nó được dùng làm thuốc chữa bệnh như lá, vỏ, thân cây và rễ. Cây này phân bố phổ biết ở các tỉnh Vĩnh Phúc, Hòa Bình, Lạng Sơn, Thái Nguyên…

Rễ cây lấu đỏ đào về, rửa sạch, phơi hoặc sấy khô. Khi dùng thái miếng mỏng, để sống hoặc sao qua. Nó nó vị đắng, tính mát, không độc, tác dụng thanh nhiệt, giải độc, khu phong trừ thấp sinh cơ. Lá và thân của nó có tác dụng tiêu viêm, giảm sưng rất tốt. Vì vậy lấu đỏ được sử dụng trong các bài thuốc chữa: cảm mạo, bạch hầu, viêm amidan, viêm họng, kiết ly, sốt thương hàn, đau nhức xương khớp. Lá dùng ngoài trị vết thương chảy máu, rắn cắn, viêm mủ da, đau rát hậu môn do trĩ.

Chị Hiền cho biết: “Vì có nhiều tác dụng chữa nhiều bệnh nên Đìa-sèng-meng được gọi là cây thuốc đa dụng. Bệnh nhân bị viêm họng chỉ cần uống 1 ấm thuốc cây Đìa-sèng-meng đã thuyên giảm tới 50% mà chẳng cần dùng đến kháng sinh. Năm ấy, con trai thứ 2 của tôi bị viêm họng rất nặng. Cháu bị sốt cao dẫn tới co giật phải đưa đến bệnh viện cấp cứu, uống kháng sinh, tiêm truyền mãi không khỏi. Một hôm, trên đường từ viện về tôi bỗng nhìn thấy cây lấu đỏ. Tôi nghĩ bụng: “Chẳng lẽ nó chữa được bệnh trĩ mà không chữa khỏi viêm họng cho con mình sao?”. Nghĩ thế tôi liền lấy cây thuốc này về nấu lấy nước cho con uống. Quả đúng là hiệu nghiệm, chỉ sau 1 tháng, con trai tôi khỏi hẳn viêm họng.

chữa viêm họng 1
Cây lấu đỏ – thảo dược được người dân tộc Dao tin dùng

Phụ nữ người Dao chúng tôi còn truyền nhau một bài thuốc chữa viêm phụ khoa từ cây lấu đỏ. Ai bị bệnh thì lấy khoảng 10 lá lấu đỏ tươi, 1 lá trầu không bánh tẻ, đun cùng với 1 lít nước và 2 thìa cà phê muối trắng. Đun sôi kĩ khoảng 20 phút. Chia nước vừa đun thành 2 phần ít và nhiều. Phần nước ít để nguội sau đó bơm thẳng vào trong, ngày 3 lần, mỗi lần khoảng 3-4ml. Phần nước nhiều đổ vào chậu rồi ngồi xông hơi nóng của nó khoàng 10 – 15 phút. Áp dụng liên tục trong 1 tuần sẽ thấy hiệu quả”.

THỦY TỐNG

Bình luận

Bạn có thể quan tâm